Jak to powstaje

Źródła i metodologia

Ta strona istnieje po to, żebyś mógł sprawdzić, na czym opieramy to, czego Cię uczymy - razem z tym, czego nie wiemy i czego nie mamy. Stan prawny: 28 sierpnia 2026 r.

Nie ma czegoś takiego jak publiczny katalog pytań UTK

To najważniejsze ustalenie dla całego serwisu, więc stawiamy je na początku. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego opracowuje i ustala wykaz pytań na egzamin na licencję maszynisty - i ten sam przepis, art. 22ba ust. 11 ustawy o transporcie kolejowym, stanowi, że pytania te nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Analogiczny przepis, art. 22bb ust. 7, dotyczy pytań na świadectwo maszynisty.

Nie jest to więc kwestia nieznalezienia pliku. Katalogu nie da się legalnie zdobyć ani opublikować, a urząd udostępnia zamiast niego dwie rzeczy: zakres tematyczny egzaminu (§ 2 rozporządzenia o egzaminach) i rozkład liczby pytań na 8 bloków (§ 7 tego rozporządzenia). To jest cała oficjalna mapa egzaminu i to na niej stoi podział materiału w tym serwisie.

Zbiory krążące po sieci pod nazwą „pytania UTK", „baza pytań egzaminacyjnych" czy „pytania z egzaminu na licencję" pochodzą od ośrodków szkolenia i firm szkoleniowych. Nie mają statusu urzędowego i nie ma podstaw, by twierdzić, że odpowiadają wykazowi Prezesa UTK. Nie korzystamy z nich - ani jako ze źródła treści, ani jako z punktu odniesienia.

Skąd biorą się pytania w serwisie

Wszystkie 1528 pytań w bazie i wszystkie pytania w zestawach testowych są nasze własne. Układamy je na dosłownym brzmieniu przepisów z tekstów jednolitych pobranych przez API ELI Sejmu, a nie z opracowań, streszczeń ani cudzych zbiorów. Do każdego pytania dopisujemy podstawę prawną, żeby dało się ją sprawdzić bez zaufania nam na słowo.

Rozkład pytań na dziedziny odwzorowuje rozkład egzaminacyjny. Bloki najcięższe - infrastruktura kolejowa i wiedza o taborze - są rozbite na kilka dziedzin, bo razem odpowiadają za 60 pytań ze 100. Blok sygnalizacji kolejowej ma osobną dziedzinę i wraca w każdym zestawie, bo jako jedyny wymaga kompletu 15 punktów.

Czego nie cytujemy z numerem przepisu

Ruch na sieci PKP Polskich Linii Kolejowych opisują instrukcje wewnętrzne zarządcy, przede wszystkim Ir-1 (o prowadzeniu ruchu pociągów) i Ie-1 (o urządzeniach sterowania ruchem). Nie są one ogłaszane w Dzienniku Ustaw, więc nie powołujemy się na nie numerem paragrafu - taki przypis wyglądałby na przepis powszechnie obowiązujący, którym nie jest, a treść instrukcji może się zmienić bez śladu w publikatorze.

Zagadnienia z tego obszaru opieramy na rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 18 lipca 2005 r. w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100), które reguluje je w akcie ogłoszonym i dostępnym dla każdego.

Tak samo postępujemy w dwóch dziedzinach, które nie mają własnego przepisu. W fizyce i elektrotechnice podstawą jest prawo fizyki albo program szkolenia na licencję (temat 7 załącznika nr 4 do Dz.U. 2022 poz. 2574), w pierwszej pomocy - powszechnie przyjęty schemat resuscytacji i temat 13 tego samego programu. Nigdy nie dopisujemy tam wymyślonego numeru artykułu.

Akty prawne, na których stoi materiał

Każda podstawa prawna przy pytaniu musi wskazywać jeden z poniższych aktów, w podanym tu adresie publikacyjnym. Adresy sprawdziliśmy w API ELI Sejmu 28 sierpnia 2026 r.

Tekst jednolity nie zawiera treści nowelizacji ogłoszonych po jego obwieszczeniu. Przy przepisach z ustawy o transporcie kolejowym sprawdzamy więc dodatkowo, czy któraś z nowel z 2026 r. nie ruszyła cytowanego artykułu.

Kto egzaminuje, a gdzie się egzaminuje

Rozróżnienie, które łatwo zatrzeć: organem egzaminacyjnym jest Prezes UTK (art. 22ba ust. 1 i art. 22bb ust. 1 ustawy o transporcie kolejowym) i to on wydaje licencję. Centrum Egzaminowania i Monitorowania Maszynistów przy Al. Jerozolimskich 211 w Warszawie jest miejscem, w którym egzaminy się odbywają, a nie organem - nazwa nie występuje w ustawie. Pisząc o tym, kto egzaminuje, podajemy Prezesa UTK; pisząc o tym, gdzie i jak się zapisać, podajemy centrum i portal maszynista.gov.pl.

Kontrola jakości

Zanim materiał trafi na stronę, przechodzi kontrole, które da się wykonać maszynowo:

• Podstawa prawna musi istnieć. Powołany akt jest sprawdzany w rejestrze z tabeli powyżej, a numer artykułu albo paragrafu musi mieścić się w tym akcie. Numer wykraczający poza akt jest usuwany - zostaje sama nazwa aktu, bo odesłanie do nieistniejącego przepisu jest gorsze niż jego brak.
• Długość odpowiedzi nie może zdradzać klucza. Gdy poprawna odpowiedź jest systematycznie dłuższa od pozostałych, test da się zdawać regułą „wybieraj najdłuższą", bez żadnej wiedzy o kolei. Mierzymy to i wyrównujemy długości.
• Rozkład poprawnych wariantów. Poprawne odpowiedzi rozkładają się po 4 wariantach mniej więcej równo, żeby nie dało się zgadywać pozycją.
• Zgodność z rozkładem egzaminacyjnym. Arkusz próbny ma tyle pytań z każdego bloku, ile przewiduje § 7 rozporządzenia, razem z kompletem 15 pytań z sygnalizacji.

Znane ograniczenia

• Nie znamy prawdziwych pytań i nie udajemy, że znamy. Nasze pytania pokrywają ten sam zakres i ten sam rozkład, ale nie są kopią wykazu Prezesa UTK - bo ten wykaz nie jest jawny.
• Czas trwania testu na świadectwo maszynisty nie jest określony w rozporządzeniu. Przepis o 200 minutach dotyczy egzaminu na licencję; przy świadectwie odesłanie go nie obejmuje. Dlatego nigdzie nie podajemy limitu czasu dla testu na świadectwo.
• Kategorie świadectwa A1-A5 i B1-B2 nie są zdefiniowane w polskim akcie. Ustawa odsyła do załącznika II rozporządzenia Komisji (UE) nr 36/2010, a opis kategorii bierzemy z poradnika UTK „Jak zostać maszynistą?" i tak go oznaczamy, zamiast dopisywać numer nieistniejącego polskiego przepisu.
• Minimum punktowe w blokach o nieparzystej liczbie pytań jest naszym wyliczeniem. Przepis mówi „co najmniej połowa punktów" i nie podaje liczby, więc dla bloków 5-, 3- i 3-pytaniowych zaokrąglamy w górę do pełnego punktu.
• Nie opisujemy czasu pracy maszynisty jako osobnej ustawy. Ustawa o czasie pracy maszynistów nie została uchwalona - projekt utknął na etapie prac rządowych. Czas pracy normuje Kodeks pracy, a przewozy transgraniczne rozdział 4b ustawy o transporcie kolejowym.
• Świadectwo maszynisty nadal wydaje pracodawca. Scentralizowany został wyłącznie egzamin, a nie wydawanie dokumentu, mimo że w wielu opracowaniach można przeczytać inaczej.

Materiał obejmuje 18 dziedzin odpowiadających ustawowemu zakresowi obu egzaminów. Jeżeli znajdziesz błąd merytoryczny, napisz - poprawiamy i dopisujemy przypadek do kontroli, żeby ten sam błąd nie wrócił.