Przejdź do treści
Kolejusz.pl

Budowa pojazdów kolejowych

Konstrukcja taboru: pudło, ostoja, wózki i zestawy kołowe, sprzęgi i urządzenia cięgłowo-zderzne, napęd lokomotyw elektrycznych i spalinowych, zespoły trakcyjne, wagony osobowe i towarowe, oznaczenia i numery pojazdów kolejowych.

Blok 5 oficjalnego zakresu egzaminu, zagadnienia . W tej dziedzinie mamy 101 pytań.

Który z wymienionych elementów wchodzi w skład zestawu kołowego?

  1. a) poprawna
  2. b) Skrzynia maźnicza
  3. c) Resor
  4. d) Amortyzator
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zestaw kołowy składa się z osi i dwóch kół. Amortyzator, skrzynia maźnicza i resor są elementami wózka, ale nie wchodzą w skład samego zestawu kołowego.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Jakim napędem charakteryzuje się lokomotywa spalinowa z przekładnią hydrauliczną?

  1. a) Silnik spalinowy napędza zestawy kołowe za pomocą przekładni zębatej
  2. b) Silnik spalinowy napędza sprężarki zasilające silniki pneumatyczne
  3. c) Silnik spalinowy napędza generatory prądu zasilające silniki trakcyjne
  4. d) Silnik spalinowy napędza wały przez sprzęgło hydrokinetyczne poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W przekładni hydraulicznej moment obrotowy z silnika spalinowego jest przenoszony na koła za pomocą sprzęgieł hydrokinetycznych. Przekładnia elektryczna wykorzystuje generatory i silniki trakcyjne, a przekładnia mechaniczna - przekładnie zębate.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Co oznacza litera 'E' w europejskim numerze pojazdu (EVN)?

  1. a) Kraj rejestracji pojazdu poprawna
  2. b) Typ pojazdu
  3. c) Maksymalną prędkość pojazdu
  4. d) Rodzaj trakcji
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W europejskim numerze pojazdu (EVN) pierwsza cyfra lub litera oznacza kraj rejestracji, a litera 'E' jest kodem jednego z państw. Pozostałe elementy numeru identyfikują typ, cechy i numer indywidualny pojazdu.

Podstawa prawna: ustawa o transporcie kolejowym

Który dokument musi znajdować się w pojeździe kolejowym podczas jego eksploatacji?

  1. a) Licencja maszynisty
  2. b) Świadectwo sprawności technicznej poprawna
  3. c) Instrukcja obsługi pojazdu
  4. d) Rozkład jazdy pociągów
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Pojazd kolejowy musi posiadać świadectwo sprawności technicznej, które potwierdza dopuszczenie do eksploatacji. Licencja maszynisty jest dokumentem pracownika, a rozkład jazdy i instrukcja obsługi nie są wymagane jako dokumenty pojazdu.

Podstawa prawna: ustawa o transporcie kolejowym

Jaką funkcję pełni sprzęg samoczynny w pojeździe kolejowym?

  1. a) Służy wyłącznie do tłumienia drgań i uderzeń wzdłużnych między sąsiednimi pojazdami
  2. b) Umożliwia tylko połączenie elektryczne obwodów sterowania między pojazdami w składzie
  3. c) Zapewnia tylko połączenie pneumatyczne przewodu hamulcowego między pojazdami w składzie pociągu
  4. d) Łączy pojazdy mechanicznie, a w niektórych konstrukcjach także pneumatycznie i elektrycznie poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Sprzęg samoczynny umożliwia automatyczne łączenie pojazdów, często wraz z połączeniami pneumatycznymi i elektrycznymi, co przyspiesza i ułatwia sprzęganie.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Jaki element pojazdu kolejowego przenosi siły pociągowe i uderzenia?

  1. a) Maźnica
  2. b) Zestaw kołowy
  3. c) Hamulec
  4. d) Sprzęg poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Sprzęg (urządzenie cięgłowe) przenosi siły rozciągające podczas jazdy, a zderzaki przenoszą siły ściskające podczas manewrów. Maźnica i zestaw kołowy przenoszą siły pionowe i boczne.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Jaka jest kolejność członów w oznaczeniu europejskiego numeru pojazdu (EVN)?

  1. a) Cyfra kontrolna, kraj, typ pojazdu, numer indywidualny
  2. b) Numer indywidualny, kraj, typ pojazdu, cyfra kontrolna
  3. c) Kraj, typ pojazdu, numer indywidualny, cyfra kontrolna poprawna
  4. d) Typ pojazdu, kraj, numer indywidualny, cyfra kontrolna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Europejski numer pojazdu (EVN) składa się z 12 cyfr: pierwsze dwie oznaczają kraj, następne dwie określają typ pojazdu, kolejne sześć to numer indywidualny, a ostatnia to cyfra kontrolna.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Który z wymienionych elementów należy do pudła wagonu towarowego?

  1. a) Zderzak czołowy
  2. b) Oś zestawu kołowego
  3. c) Ściana czołowa poprawna
  4. d) Ostoja wagonu
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Pudło wagonu towarowego tworzą ściany boczne, ściany czołowe, podłoga i dach. Ostoja, zderzak i oś nie są częścią pudła.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Jakim elementem pojazdu kolejowego jest ostoja?

  1. a) Częścią zestawu kołowego
  2. b) Głównym elementem nośnym pudła poprawna
  3. c) Częścią układu hamulcowego
  4. d) Urządzeniem sprzęgowym
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Ostoja to główna belka nośna pojazdu, która przenosi siły z pudła na wózki. Nie należy do hamulców, zestawów kołowych ani sprzęgów.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Który element pojazdu kolejowego przenosi siły rozciągające między pojazdami?

  1. a) Sprzęg poprawna
  2. b) Ostoja
  3. c) Zderzak
  4. d) Wózek
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Sprzęg jest urządzeniem cięgłowym, które łączy pojazdy i przenosi siły rozciągające. Zderzaki przenoszą siły ściskające, ostoja jest ramą nośną, a wózek przenosi ciężar i siły pionowe.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Na którym elemencie pojazdu kolejowego zamontowane są koła?

  1. a) Na ostoi pojazdu kolejowego
  2. b) Na pudle pojazdu kolejowego
  3. c) Na zestawie kołowym poprawna
  4. d) Na czopie skrętu wózka
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Koła są osadzone na osi, tworząc zestaw kołowy. Zestaw kołowy jest montowany w wózku, który z kolei jest połączony z ostoją lub pudłem. Zatem koła znajdują się na zestawie kołowym.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Jaki rodzaj trakcji wykorzystuje silniki elektryczne zasilane z sieci trakcyjnej?

  1. a) Trakcję elektryczną poprawna
  2. b) Trakcję spalinową
  3. c) Trakcję parową
  4. d) Trakcję hybrydową
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Trakcja elektryczna to napęd pojazdów kolejowych silnikami elektrycznymi zasilanymi z sieci trakcyjnej lub z akumulatorów. Trakcja spalinowa wykorzystuje silniki spalinowe, parowa - silniki parowe, a hybrydowa łączy różne źródła napędu.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Jaki rodzaj napędu stosuje się w lokomotywach spalinowych?

  1. a) Silnik spalinowy z przekładnią elektryczną lub hydrauliczną poprawna
  2. b) Silnik parowy
  3. c) Silnik elektryczny zasilany z sieci trakcyjnej
  4. d) Turbina gazowa
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Lokomotywy spalinowe są napędzane silnikiem spalinowym, a moment obrotowy jest przekazywany na koła za pomocą przekładni elektrycznej lub hydraulicznej. Silnik elektryczny z sieci trakcyjnej to napęd elektryczny, a silnik parowy to napęd parowy.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Co oznacza europejski numer pojazdu (EVN)?

  1. a) Jest to numer inwentarzowy pojazdu stosowany tylko w Polsce
  2. b) Jest to numer fabryczny pojazdu nadawany przez producenta
  3. c) Jest to numer rejestracyjny pojazdu nadawany przez zarządcę infrastruktury
  4. d) Jest to numer identyfikacyjny pojazdu kolejowego, umożliwiający jego jednoznaczną identyfikację w skali Europy poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Europejski numer pojazdu (EVN) to unikalny numer identyfikacyjny nadawany każdemu pojazdowi kolejowemu, umożliwiający jego jednoznaczną identyfikację w całej Europie. Nie jest to numer rejestracyjny ani fabryczny, ani wyłącznie polski.

Podstawa prawna: ustawa o transporcie kolejowym

Jakie oznaczenie stosuje się na pojazdach kolejowych w celu ich identyfikacji?

  1. a) europejski numer pojazdu (EVN) poprawna
  2. b) numer rejestracyjny wydany przez UTK
  3. c) numer VIN nadany przez producenta
  4. d) numer fabryczny nadwozia pojazdu
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Pojazdy kolejowe identyfikuje się europejskim numerem pojazdu (EVN), nadawanym przy rejestracji w krajowym rejestrze pojazdów kolejowych i nanoszonym na pudło pojazdu. Numer VIN stosuje się w pojazdach drogowych, a numer fabryczny czy oznaczenia producenta nie służą urzędowej identyfikacji pojazdu kolejowego.

Podstawa prawna: ustawa o transporcie kolejowym (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1234)

Który z wymienionych dokumentów powinien znajdować się w pojeździe kolejowym podczas jego eksploatacji?

  1. a) instrukcja obsługi pojazdu trakcyjnego
  2. b) książka pokładowa pojazdu kolejowego
  3. c) dokument przewozowy przesyłki
  4. d) świadectwo sprawności technicznej poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W pojeździe kolejowym podczas eksploatacji powinno znajdować się świadectwo sprawności technicznej, potwierdzające dopuszczenie pojazdu do eksploatacji. Dokument przewozowy dotyczy przesyłki, a instrukcja obsługi i książka pokładowa nie są dokumentami wymaganymi tym przepisem.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych - dokumenty pojazdu

Jaka jest podstawowa funkcja sprzęgu samoczynnego w pojeździe kolejowym?

  1. a) Zabezpieczenie pojazdu przed zderzeniem z przeszkodą na torze
  2. b) Zapewnienie sztywnego połączenia pojazdów, które nie pozwala na żaden ruch względny
  3. c) Umożliwienie automatycznego łączenia i rozłączania pojazdów bez konieczności wchodzenia między nie przez pracownika poprawna
  4. d) Przenoszenie sił pociągowych wyłącznie podczas jazdy z prędkością większą niż 120 km/h
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Sprzęg samoczynny umożliwia automatyczne sprzęganie i rozprzęganie pojazdów, co eliminuje konieczność wchodzenia pracownika między pojazdy. Pozostałe odpowiedzi opisują funkcje niezgodne z przeznaczeniem sprzęgu - nie zapewnia on sztywnego połączenia, przenosi siły niezależnie od prędkości i nie chroni przed zderzeniem.

Podstawa prawna: budowa pojazdów kolejowych

Które oznaczenie na pojeździe kolejowym jest obowiązkowe i umożliwia jednoznaczną identyfikację pojazdu?

  1. a) Numer inwentarzowy nadany przez przewoźnika
  2. b) Numer fabryczny producenta
  3. c) Numer rejestracyjny pojazdu samochodowego
  4. d) Europejski numer pojazdu (EVN) poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z ustawą o transporcie kolejowym, pojazdy kolejowe realizujące przejazdy muszą być oznaczone europejskim numerem pojazdu (EVN). Pozostałe numery nie są obowiązkowe lub nie dotyczą pojazdów kolejowych.

Podstawa prawna: ustawa o transporcie kolejowym (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1234)

Który element konstrukcyjny pojazdu kolejowego przenosi obciążenia z pudła na zestawy kołowe?

  1. a) Ostoja poprawna
  2. b) Zderzak
  3. c) Hamulec
  4. d) Przekładnia
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Ostoja jest głównym elementem nośnym pojazdu, który przenosi siły z pudła na wózki lub bezpośrednio na maźnice. Zderzak służy do przenoszenia sił ściskających podczas sprzęgania, hamulec do zatrzymywania pojazdu, a przekładnia do przenoszenia momentu obrotowego w napędzie.

Podstawa prawna: budowa pojazdów kolejowych

Jaką rolę pełni wózek w pojeździe kolejowym?

  1. a) Umożliwia jazdę po torze i przenosi obciążenia z pudła na zestawy kołowe poprawna
  2. b) Zapewnia oświetlenie toru przed pojazdem
  3. c) Służy do sprzęgania pojazdów
  4. d) Napędza wentylatory chłodzenia silników trakcyjnych
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Wózek jest ruchomym podwoziem pojazdu, na którym są zamontowane zestawy kołowe i usprężynowanie; jego zadaniem jest prowadzenie po torze i przenoszenie obciążeń. Sprzęganie realizują sprzęgi, oświetlenie - reflektory, a wentylatory są elementem układu chłodzenia.

Podstawa prawna: budowa pojazdów kolejowych

Które urządzenie należy do układu cięgłowo-zderznego pojazdu kolejowego?

  1. a) Zderzak poprawna
  2. b) Silnik trakcyjny
  3. c) Hamulec zespolony
  4. d) Przetwornica pomocnicza
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Układ cięgłowo-zderzny obejmuje sprzęgi, zderzaki i elementy łączące, które przenoszą siły rozciągające i ściskające między pojazdami. Hamulec, silnik i przetwornica należą do innych układów pojazdu.

Podstawa prawna: budowa pojazdów kolejowych

Które oznaczenie pojazdu kolejowego zawiera informację o kraju rejestracji?

  1. a) Europejski numer pojazdu (EVN) poprawna
  2. b) Numer fabryczny nadany przez producenta
  3. c) Numer inwentarzowy nadany przez przewoźnika
  4. d) Symbol serii pojazdu trakcyjnego
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Europejski numer pojazdu (EVN) jest 12-cyfrowym numerem, w którym pierwsze cyfry oznaczają kraj rejestracji. Pozostałe oznaczenia nie zawierają takiej informacji.

Podstawa prawna: ustawa o transporcie kolejowym (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1234)

Jaka jest podstawowa funkcja sprzęgu śrubowego?

  1. a) Zapewnienie elastycznego połączenia pojazdów, które przenosi siły pociągowe poprawna
  2. b) Regulacja ciśnienia w układzie hamulcowym
  3. c) Tłumienie drgań skrętnych wału silnika
  4. d) Umożliwienie automatycznego sprzęgania bez udziału człowieka
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Sprzęg śrubowy (śrubowy) to tradycyjny sprzęg, który składa się z ogniw i śruby rzymskiej; umożliwia regulację napięcia i przenosi siły pociągowe. Nie jest samoczynny, nie tłumi drgań i nie reguluje ciśnienia.

Podstawa prawna: budowa pojazdów kolejowych

Który element pojazdu kolejowego stanowi główne obciążenie zestawu kołowego?

  1. a) Sprzęg śrubowy
  2. b) Wózek toczny
  3. c) Ostoja wagonu
  4. d) Pudło pojazdu poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Masa pudła wraz z ładunkiem lub pasażerami przenoszona jest przez wózki na zestawy kołowe, które przekazują ją na tor. Ostoja stanowi część pudła lub jest z nim związana, wózek jest zespołem łączącym pudło z zestawami kołowymi, a sprzęg służy do łączenia pojazdów.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Który z wymienionych elementów wchodzi w skład zestawu kołowego pojazdu kolejowego?

  1. a) Rama wózka, sprężyny, amortyzatory
  2. b) Pudło, ostoja, zderzaki
  3. c) Silnik trakcyjny, przekładnia, hamulec
  4. d) Oś, koła, łożyska osiowe poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zestaw kołowy składa się z osi, dwóch kół oraz łożysk osiowych, które umożliwiają obrót zestawu względem ramy wózka. Rama wózka i sprężyny należą do wózka, pudło i ostoja do nadwozia, a silnik trakcyjny i przekładnia do układu napędowego.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Jaka jest podstawowa funkcja ostoi w pojeździe kolejowym?

  1. a) Łączenie pojazdów w pociąg i przenoszenie sił rozciągających
  2. b) Przenoszenie obciążeń z pudła na wózki i zapewnienie sztywności konstrukcji poprawna
  3. c) Tłumienie drgań zestawów kołowych
  4. d) Przekształcanie energii elektrycznej na mechaniczną
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Ostoja stanowi główny element nośny nadwozia, który przenosi obciążenia z pudła na wózki i zapewnia sztywność konstrukcji. Łączenie pojazdów to zadanie sprzęgów, przetwarzanie energii to zadanie silników trakcyjnych, a tłumienie drgań zapewniają elementy zawieszenia.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Który z wymienionych pojazdów zalicza się do zespołów trakcyjnych?

  1. a) Wagon towarowy kryty z hamulcem ręcznym
  2. b) Lokomotywa spalinowa manewrowa serii SM42
  3. c) Elektryczny zespół trakcyjny (EZT) poprawna
  4. d) Drezyna motorowa do robót torowych
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Elektryczny zespół trakcyjny to pojazd z własnym napędem, który może przewozić pasażerów, składający się z wagonów silnikowych i doczepnych. Lokomotywa spalinowa jest pojazdem ciągnącym, wagon towarowy nie ma napędu, a drezyna jest pojazdem pomocniczym.

Podstawa prawna: Budowa pojazdów kolejowych

Wróć do spisu dziedzin albo przejdź do testów z tej dziedziny.