Przejdź do treści
Kolejusz.pl
Zaloguj się Załóż konto

ERTMS, ETCS i automatyka bezpieczeństwa

Systemy, które czuwają za maszynistę i razem z nim: europejski system sterowania pociągiem ETCS i jego poziomy, GSM-R jako warstwa łączności, samoczynne hamowanie pociągu SHP, czuwak aktywny, radiostop, prędkościomierz i rejestrator, obsługa pulpitu i reakcja na komunikaty systemu.

Blok S oficjalnego zakresu egzaminu, zagadnienia . W tej dziedzinie mamy 93 pytania.

Które urządzenia przekazują do urządzeń pokładowych systemu ERTMS/ETCS zezwolenie na jazdę, w tym informacje o punkcie stanowiącym koniec zezwolenia na jazdę oraz o dopuszczalnych prędkościach jazdy?

  1. a) Urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 1 lub poziomu 2 poprawna
  2. b) Bramki radiowe GSM-R
  3. c) Urządzenia samoczynnego hamowania pociągu (SHP)
  4. d) Urządzenia sterowania ruchem kolejowym (srk) na posterunkach ruchu
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, na odcinkach wyposażonych w urządzenia przytorowe ERTMS/ETCS poziomu 1 lub 2, to właśnie te urządzenia przekazują do pokładowych zezwolenie na jazdę i inne informacje. SHP i GSM-R nie pełnią tej funkcji.

Podstawa prawna: § 30a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinkach linii kolejowych wyposażonych w urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 2, w przypadku gdy nie ma możliwości wprowadzenia ograniczeń prędkości przez Centrum Sterowania Radiowego (RBC) lub urządzenia sterowania ruchem kolejowym bezpośrednio zintegrowane z systemem, ograniczenia prędkości stałe i doraźne wprowadza się:

  1. a) za pomocą sygnałów nadawanych przez semafory świetlne
  2. b) za pomocą odpowiednich balis poprawna
  3. c) za pomocą tarcz ostrzegawczych
  4. d) za pomocą poleceń pisemnych wydawanych maszyniście
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przepis wprost wskazuje, że w przypadku poziomu 2, gdy RBC lub zintegrowane urządzenia srk nie mogą wprowadzić ograniczeń, stosuje się balisy. Sygnalizacja przytorowa lub polecenia pisemne nie są przewidziane w tym trybie.

Podstawa prawna: § 30c ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinku linii kolejowej wyposażonym w system ERTMS/ETCS poziomu 2, wyposażonym w sygnalizatory przytorowe, przy czynnych urządzeniach systemu ERTMS/ETCS, jakie światła są wyświetlane na semaforach, tarczach ostrzegawczych semaforowych oraz sygnalizatorach powtarzających?

  1. a) Brak świateł poprawna
  2. b) Światło czerwone
  3. c) Światło żółte
  4. d) Światło zielone
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, przy czynnych urządzeniach ERTMS/ETCS na tych sygnalizatorach występuje brak świateł, a maszynista prowadzi pociąg według wskazań systemu. Światła czerwone, zielone lub żółte nie są wtedy wyświetlane.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Który sygnał oznacza „Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS” i jest stosowany na semaforach na odcinkach z systemem ERTMS/ETCS poziomu 2?

  1. a) Sygnał SE poprawna
  2. b) Sygnał S3
  3. c) Sygnał S2
  4. d) Sygnał S1
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W przepisie dotyczącym systemu ERTMS/ETCS poziomu 2 używa się oznaczenia sygnału SE dla wskazania jazdy zgodnie z systemem. Inne sygnały (S1, S2, S3) dotyczą tradycyjnej sygnalizacji, nie są stosowane w tym kontekście.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinku linii kolejowej wyposażonym w urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 2, w przypadku awarii tych urządzeń, semafory, tarcze ostrzegawcze semaforowe oraz sygnalizatory powtarzające:

  1. a) nadal nie nadają żadnych sygnałów, a maszynista prowadzi pociąg wyłącznie na podstawie wskazań pulpitu pokładowego
  2. b) nadają sygnały inne niż sygnał SE "Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS" i maszynista stosuje się do sygnałów i wskaźników poprawna
  3. c) są całkowicie wyłączone z eksploatacji i zastąpione tymczasowym ruchem jednotorowym
  4. d) nadają sygnał SE "Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS", a maszynista prowadzi pociąg zgodnie z tym sygnałem
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W przypadku awarii urządzeń systemu ERTMS/ETCS na odcinku poziomu 2, sygnalizatory przytorowe przejmują rolę prowadzenia ruchu i nadają sygnały inne niż SE, do których maszynista musi się stosować.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na szlaku wyposażonym w system ERTMS/ETCS poziomu 2, na którym semafory są czynne i nadają sygnały równolegle z systemem, pociąg nieposiadający urządzeń pokładowych ERTMS/ETCS:

  1. a) może być prowadzony wyłącznie po uzyskaniu zgody Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego
  2. b) musi być prowadzony z prędkością nieprzekraczającą 100 km/h
  3. c) może być prowadzony tylko w porze nocnej, gdy semafory są widoczne
  4. d) może być prowadzony na podstawie sygnałów i wskaźników przytorowych poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Jeżeli pociąg nie jest wyposażony w urządzenia pokładowe ERTMS/ETCS, maszynista stosuje się do sygnałów i wskaźników przytorowych, które są w pełni zachowane.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Które z wymienionych urządzeń wchodzą w skład Europejskiego Systemu Zarządzania Ruchem Kolejowym (ERTMS)?

  1. a) System ERTMS/ETCS oraz system czuwaka aktywnego
  2. b) System ERTMS/ETCS oraz system ERTMS/GSM-R poprawna
  3. c) System ERTMS/ETCS oraz system SHP
  4. d) System ERTMS/GSM-R oraz system radiostop
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: ERTMS obejmuje dwa komponenty: system sterowania pociągiem ERTMS/ETCS oraz system łączności radiowej ERTMS/GSM-R. Pozostałe wymienione systemy są krajowymi urządzeniami bezpieczeństwa, nie wchodzą w skład ERTMS.

Podstawa prawna: § 11a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na którym poziomie systemu ERTMS/ETCS przytorowe urządzenia przekazują do urządzeń pokładowych zezwolenie na jazdę oraz informacje o dopuszczalnych prędkościach?

  1. a) Na poziomie 1 i poziomie 2 poprawna
  2. b) Na poziomie 0 i poziomie STM
  3. c) Na poziomie 1 LS i poziomie 1
  4. d) Na poziomie 2 i poziomie NTC
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przepis § 30a stanowi, że na odcinkach wyposażonych w urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 1 lub poziomu 2 urządzenia te przekazują do urządzeń pokładowych zezwolenie na jazdę oraz inne niezbędne informacje. Poziom 0, STM i NTC nie polegają na takim przekazywaniu danych z przytorowych urządzeń ERTMS/ETCS.

Podstawa prawna: § 30a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

W przypadku wyposażenia odcinka linii kolejowej w system ERTMS/ETCS poziomu 2, gdy odcinek nie ma semaforów, tarcz ostrzegawczych semaforowych oraz sygnalizatorów powtarzających, maszynista prowadzi pociąg:

  1. a) na podstawie sygnałów nadawanych przez tarcze ostrzegawcze semaforowe
  2. b) na podstawie poleceń przekazywanych drogą radiową przez dyżurnego ruchu
  3. c) na podstawie sygnałów nadawanych przez semafory świetlne
  4. d) wyłącznie w oparciu o wskazania pulpitu pokładowego systemu ERTMS/ETCS poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przepis § 30aa ust. 1 pkt 3 wprost dopuszcza brak wyposażenia odcinka w semafory, tarcze ostrzegawcze semaforowe oraz sygnalizatory powtarzające i prowadzenie pociągu przez maszynistę wyłącznie w oparciu o wskazania pulpitu pokładowego systemu ERTMS/ETCS. Pozostałe możliwości dotyczą innych przypadków opisanych w tym przepisie.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Na odcinku linii kolejowej wyposażonym w system ERTMS/ETCS poziomu 2, na którym semafory, tarcze ostrzegawcze semaforowe i sygnalizatory powtarzające są zainstalowane, ale przy czynnych urządzeniach systemu ERTMS/ETCS nie nadają świateł, maszynista pociągu wyposażonego w urządzenia pokładowe ERTMS/ETCS prowadzi pociąg:

  1. a) na podstawie sygnałów nadawanych przez semafory, tarcze i sygnalizatory
  2. b) na podstawie poleceń dyżurnego ruchu przekazywanych drogą radiową
  3. c) na podstawie sygnałów zastępczych nadawanych przez semafory
  4. d) zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS, a semafory mija na sygnał SE poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a, przy czynnych urządzeniach systemu ERTMS/ETCS następuje brak świateł na semaforach, tarczach ostrzegawczych semaforowych oraz sygnalizatorach powtarzających, a maszynista prowadzi pociąg zgodnie z § 30b ust. 2, czyli według wskazań systemu ERTMS/ETCS. Pociąg przejeżdża obok semafora w oparciu o sygnał SE.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Które informacje są przekazywane przez urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS do urządzeń pokładowych na odcinkach poziomu 1 lub poziomu 2?

  1. a) Zezwolenie na jazdę oraz inne niezbędne informacje odnoszące się do jazdy pociągu poprawna
  2. b) Tylko informacje o dopuszczalnych prędkościach jazdy
  3. c) Tylko informacje o punktach stanowiących koniec zezwolenia na jazdę
  4. d) Wyłącznie zezwolenie na jazdę
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przepis § 30a ust. 1 wymienia dwa rodzaje przekazywanych informacji: zezwolenie na jazdę (w tym informacje o punkcie stanowiącym koniec zezwolenia oraz o dopuszczalnych prędkościach) oraz inne niezbędne informacje odnoszące się do jazdy pociągu, odpowiadające informacjom przekazywanym przez odpowiednie wskaźniki.

Podstawa prawna: § 30a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Na odcinku linii kolejowej wyposażonym w system ERTMS/ETCS poziomu 2, na którym zainstalowane są semafory, tarcze ostrzegawcze semaforowe i sygnalizatory powtarzające, w przypadku awarii urządzeń systemu ERTMS/ETCS maszynista pociągu wyposażonego w urządzenia pokładowe ERTMS/ETCS:

  1. a) prowadzi pociąg z prędkością nie większą niż 20 km/h
  2. b) stosuje się do sygnałów i wskaźników nadawanych przez te urządzenia poprawna
  3. c) kontynuuje jazdę na podstawie wskazań pulpitu ERTMS/ETCS
  4. d) zatrzymuje pociąg i czeka na polecenia dyżurnego ruchu
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. b, na potrzeby przejazdu pociągu niewyposażonego w urządzenia pokładowe ERTMS/ETCS, prowadzenia manewrów lub w przypadku awarii urządzeń systemu ERTMS/ETCS, semafory, tarcze ostrzegawcze semaforowe oraz sygnalizatory powtarzające nadają sygnały inne niż sygnał SE, i maszynista stosuje się do sygnałów i wskaźników, o których mowa w dziale III.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Wróć do spisu dziedzin albo przejdź do testów z tej dziedziny.