Przejdź do treści
Kolejusz.pl

ERTMS, ETCS i automatyka bezpieczeństwa

Systemy, które czuwają za maszynistę i razem z nim: europejski system sterowania pociągiem ETCS i jego poziomy, GSM-R jako warstwa łączności, samoczynne hamowanie pociągu SHP, czuwak aktywny, radiostop, prędkościomierz i rejestrator, obsługa pulpitu i reakcja na komunikaty systemu.

Blok S oficjalnego zakresu egzaminu, zagadnienia . W tej dziedzinie mamy 93 pytania.

Który poziom systemu ERTMS/ETCS charakteryzuje się przekazywaniem informacji z urządzeń przytorowych do pojazdu za pomocą balis, przy czym sygnalizacja przytorowa może być nieobecna?

  1. a) Poziom 1
  2. b) Poziom STM lub NTC
  3. c) Poziom 2 poprawna
  4. d) Poziom 0
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Poziom 2 systemu ERTMS/ETCS zakłada ciągłe przekazywanie danych do pojazdu za pośrednictwem radiowej sieci GSM-R, co pozwala na prowadzenie pociągu bez sygnalizacji przytorowej. Poziomy 0, STM/NTC oraz 1 nie zapewniają takiej funkcjonalności - poziom 1 wymaga balis i często sygnalizacji przytorowej, a poziomy 0 i STM/NTC dotyczą jazdy bez pełnego nadzoru ETCS.

Podstawa prawna: rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jaki warunek musi być spełniony, aby pociąg mógł być prowadzony z prędkością przekraczającą 160 km/h przy jednoosobowej obsłudze trakcyjnej?

  1. a) Pociąg musi być wyposażony w urządzenia pokładowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 2 i poruszać się po linii wyposażonej w urządzenia przytorowe poziomu 2
  2. b) Wszystkie powyższe warunki są dopuszczalne poprawna
  3. c) Pociąg musi być wyposażony w urządzenia pokładowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 1 i poruszać się po linii wyposażonej w urządzenia przytorowe poziomu 1
  4. d) Pociąg musi być wyposażony w urządzenia pokładowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 2 i poruszać się po linii wyposażonej w urządzenia przytorowe poziomu 1, jeśli urządzenia pokładowe są przystosowane do pracy w poziomie 1
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji dopuszcza prowadzenie pociągu z prędkością powyżej 160 km/h przy jednoosobowej obsłudze trakcyjnej pod pełnym nadzorem systemu ERTMS/ETCS w trzech przypadkach: poziom 1 na linii z urządzeniami poziomu 1, poziom 2 na linii z urządzeniami poziomu 2 oraz poziom 2 na linii z urządzeniami poziomu 1, jeśli urządzenia pokładowe są przystosowane do pracy w poziomie 1. Wariant „wszystkie powyższe” jest zatem poprawny.

Podstawa prawna: § 21a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Które informacje są przekazywane z urządzeń przytorowych systemu ERTMS/ETCS do urządzeń pokładowych?

  1. a) Informacje o awariach infrastruktury i o miejscach prowadzenia robót torowych na szlaku
  2. b) Wyłącznie zezwolenie na jazdę, bez podawania dopuszczalnych prędkości na kolejnych odcinkach
  3. c) Zezwolenie na jazdę wraz z informacją o końcu zezwolenia i dopuszczalnych prędkościach poprawna
  4. d) Dane o temperaturze szyn oraz o warunkach atmosferycznych na odcinku objętym zezwoleniem
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Urządzenia przytorowe ERTMS/ETCS przekazują do pojazdu zezwolenie na jazdę, w tym punkt końca zezwolenia oraz dopuszczalne prędkości, a także inne niezbędne informacje odpowiadające wskaźnikom. Nie przekazują danych o awariach, temperaturze szyn ani o pogodzie, a samo zezwolenie zawsze obejmuje prędkości.

Podstawa prawna: § 30a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jakim systemem jest ERTMS/GSM-R?

  1. a) Systemem zasilania trakcyjnego
  2. b) Systemem łączności radiowej dla kolei poprawna
  3. c) Systemem sterowania pociągiem
  4. d) Systemem sygnalizacji przytorowej
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: ERTMS/GSM-R to cyfrowy, naziemny system łączności radiowej przeznaczony dla kolei, zapewniający łączność głosową i przesyłanie danych. Nie jest systemem sterowania pociągiem ani systemem zasilania.

Podstawa prawna: § 11a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinkach linii wyposażonych w system ERTMS/ETCS poziomu 2, gdy urządzenia systemu są czynne, a sygnalizatory przytorowe są obecne, jakie światła są wyświetlane na semaforach?

  1. a) Brak świateł poprawna
  2. b) Sygnał zezwalający na jazdę
  3. c) Sygnał stój
  4. d) Sygnał ostrzegawczy
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W przypadku czynnych urządzeń ERTMS/ETCS poziomu 2, gdy sygnalizatory przytorowe są zainstalowane, semafory, tarcze ostrzegawcze i sygnalizatory powtarzające nie wyświetlają żadnych sygnałów - maszynista prowadzi pociąg według wskazań systemu ERTMS/ETCS.

Podstawa prawna: § 30aa rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jakie ograniczenia prędkości mogą być wprowadzane na odcinkach z systemem ERTMS/ETCS poziomu 1?

  1. a) Wyłącznie za pomocą balis poprawna
  2. b) Za pomocą poleceń pisemnych
  3. c) Wyłącznie za pomocą sygnałów przytorowych
  4. d) Za pomocą balis lub przez Centrum Sterowania Radiowego (RBC)
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Na liniach z systemem ERTMS/ETCS poziomu 1 ograniczenia prędkości stałe i doraźne wprowadza się za pomocą odpowiednich balis, co wynika z przepisów o wprowadzaniu ograniczeń prędkości. RBC jest stosowane w poziomie 2, a sygnały przytorowe i polecenia pisemne nie są metodą wprowadzania ograniczeń w tym systemie.

Podstawa prawna: § 30c rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Co oznacza sygnał SE „Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS”?

  1. a) Ostrzeżenie o ograniczeniu prędkości
  2. b) Polecenie jazdy na podstawie wskazań pulpitu ETCS poprawna
  3. c) Zezwolenie na jazdę z prędkością maksymalną
  4. d) Nakaz zatrzymania pociągu
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Sygnał SE informuje, że pociąg może jechać zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS, czyli maszynista prowadzi pociąg na podstawie informacji wyświetlanych na pulpicie, a nie na podstawie sygnałów przytorowych. Pozostałe interpretacje są błędne.

Podstawa prawna: rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinku linii wyposażonym w system ERTMS/ETCS poziomu 2, na którym nie ma semaforów, tarcz ostrzegawczych i sygnalizatorów powtarzających, maszynista prowadzi pociąg:

  1. a) w oparciu o polecenia wydawane przez dyżurnego ruchu za pomocą radiotelefonu
  2. b) w oparciu o wskazania sygnałów nadawanych przez tarcze ostrzegawcze
  3. c) w oparciu o wskazania sygnałów zastępczych nadawanych przez urządzenia przytorowe
  4. d) wyłącznie w oparciu o wskazania pulpitu pokładowego systemu ERTMS/ETCS poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przepis dopuszcza brak wyposażenia odcinka w semafory, tarcze ostrzegawcze i sygnalizatory powtarzające, wtedy maszynista prowadzi pociąg wyłącznie na podstawie wskazań pulpitu pokładowego systemu ERTMS/ETCS.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

System ERTMS/GSM-R jest przeznaczonym dla kolei, cyfrowym, naziemnym systemem łączności radiowej, który:

  1. a) jest systemem łączności przewodowej stosowanym na posterunkach ruchu do zapowiadania pociągów i porozumiewania się z dróżnikami przejazdowymi na szlaku
  2. b) umożliwia wyłącznie transmisję danych między pojazdami kolejowymi a systemem automatycznego hamowania pociągu, bez łączności głosowej
  3. c) służy wyłącznie do przekazywania informacji o awariach urządzeń sterowania ruchem kolejowym do centrum utrzymania zarządcy infrastruktury
  4. d) zapewnia łączność głosową między pracownikami prowadzącymi ruch a obsługą pociągów oraz umożliwia przesyłanie danych o ruchu kolejowym poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z definicją system ERTMS/GSM-R to przeznaczony dla kolei cyfrowy, naziemny system łączności radiowej, który zapewnia łączność głosową między pracownikami zatrudnionymi na stanowiskach związanych z prowadzeniem ruchu kolejowego a pracownikami zatrudnionymi przy obsłudze pociągów oraz umożliwia przesyłanie danych związanych z zarządzaniem ruchem kolejowym. Nie jest to system łączności przewodowej ani system służący wyłącznie do zgłaszania awarii.

Podstawa prawna: § 11a ust. 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinku linii wyposażonym w system ERTMS/ETCS poziomu 2, na którym zainstalowane są semafory, tarcze ostrzegawcze i sygnalizatory powtarzające, przy czynnych urządzeniach systemu ERTMS/ETCS:

  1. a) sygnalizatory te są wygaszone, a maszynista prowadzi pociąg zgodnie z sygnałami zastępczymi
  2. b) sygnalizatory te nadają sygnały, ale maszynista ma obowiązek stosować się do sygnałów mniej korzystnych
  3. c) sygnalizatory te są wygaszone, a maszynista prowadzi pociąg zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS
  4. d) sygnalizatory te nadają sygnały równolegle z systemem ERTMS/ETCS, a maszynista prowadzi pociąg zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W przypadku pełnego wyposażenia w sygnalizatory przytorowe na odcinku z systemem ERTMS/ETCS poziomu 2, urządzenia te nadają sygnały równolegle z systemem ERTMS/ETCS, a maszynista prowadzi pociąg zgodnie z § 30b ust. 2.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinkach linii wyposażonych w urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 1 lub poziomu 2, urządzenia te przekazują do urządzeń pokładowych:

  1. a) wyłącznie informacje o dopuszczalnych prędkościach jazdy na danym odcinku, natomiast koniec zezwolenia na jazdę wyznacza maszynista na podstawie semaforów i tarcz ostrzegawczych
  2. b) zezwolenie na jazdę, w tym punkt stanowiący koniec zezwolenia oraz dopuszczalne prędkości jazdy obowiązujące do tego punktu, a także inne niezbędne informacje poprawna
  3. c) wyłącznie zezwolenie na jazdę, bez informacji o prędkościach, które maszynista odczytuje z rozkładu jazdy i z wykazu ostrzeżeń stałych
  4. d) wyłącznie informacje o położeniu semaforów i tarcz ostrzegawczych, powtarzane na pulpicie do chwili minięcia najbliższego sygnalizatora
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS przekazują zezwolenie na jazdę wraz z punktem stanowiącym koniec zezwolenia i dopuszczalnymi prędkościami jazdy obowiązującymi do tego punktu, a także inne niezbędne informacje odnoszące się do jazdy pociągu, odpowiadające wskaźnikom.

Podstawa prawna: § 30a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jeżeli na odcinku linii wyposażonym w system ERTMS/ETCS poziomu 2 semafory, tarcze ostrzegawcze i sygnalizatory powtarzające są wygaszone przy czynnych urządzeniach systemu ERTMS/ETCS, to pociąg przejeżdża obok semafora w oparciu o sygnał:

  1. a) Sygnał S 2 „Wolna droga”, nadawany jednym światłem zielonym ciągłym
  2. b) SE „Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS” poprawna
  3. c) Sygnał S 1 „Stój”, nadawany jednym światłem czerwonym ciągłym
  4. d) Sygnał zastępczy Sz, nadawany białym światłem migającym na semaforze
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przy wygaszonych sygnalizatorach na odcinku z systemem ERTMS/ETCS poziomu 2, pociąg przejeżdża obok semafora na podstawie sygnału SE, który oznacza jazdę zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Który poziom systemu ERTMS/ETCS umożliwia prowadzenie ruchu pociągów przy braku sygnalizatorów przytorowych na szlaku, wyłącznie na podstawie wskazań pulpitu pokładowego?

  1. a) Poziom 0
  2. b) Poziom STM
  3. c) Poziom 2 poprawna
  4. d) Poziom 1
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: System ERTMS/ETCS poziomu 2 charakteryzuje się tym, że zezwolenia na jazdę są przekazywane drogą radiową, a na odcinkach wyposażonych w ten poziom można dopuścić brak semaforów, tarcz ostrzegawczych i sygnalizatorów powtarzających, prowadząc pociąg wyłącznie według wskazań pulpitu. Poziom 1 wymaga balis do przekazywania informacji, a poziom 0 i STM nie zapewniają takiego trybu.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinku linii kolejowej wyposażonym w system ERTMS/ETCS poziomu 2, na którym pozostawiono semafory, w warunkach czynnego systemu ERTMS/ETCS, maszynista pociągu wyposażonego w urządzenia pokładowe tego systemu powinien:

  1. a) zatrzymać pociąg przed każdym semaforem i skontaktować się z dyżurnym ruchu
  2. b) prowadzić pociąg na podstawie wskazań pulpitu ETCS, a semafory traktować jako dodatkowe źródło informacji, jednak w razie rozbieżności pierwszeństwo mają wskazania ETCS
  3. c) prowadzić pociąg na podstawie sygnałów semaforów, ignorując wskazania pulpitu ETCS
  4. d) prowadzić pociąg na podstawie wskazań pulpitu ETCS, a sygnalizatory przytorowe powinny być nieoświetlone lub nadawać sygnał SE poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisami, przy czynnych urządzeniach ERTMS/ETCS poziomu 2, semafory, tarcze ostrzegawcze i sygnalizatory powtarzające nie nadają sygnałów (brak świateł) lub nadają sygnał SE, a maszynista prowadzi pociąg według wskazań systemu ERTMS/ETCS. Wariant z prowadzeniem według semaforów jest błędny, bo wskazania ETCS są nadrzędne.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Które urządzenie jest częścią systemu ERTMS/GSM-R i służy do przesyłania danych między urządzeniami przytorowymi a pojazdem?

  1. a) Radiostop
  2. b) Radiochłonność
  3. c) Czuwak aktywny
  4. d) Balisa poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Balisa jest elementem przytorowym systemu ERTMS/ETCS, które przekazują informacje do pojazdu. Radiostop i czuwak aktywny to urządzenia bezpieczeństwa, ale nie są częścią ERTMS/GSM-R. Radiochłonność nie jest urządzeniem.

Podstawa prawna: rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinku linii wyposażonym w ERTMS/ETCS poziomu 2, w przypadku awarii urządzeń systemu, semafory i tarcze ostrzegawcze:

  1. a) zostają wygaszone, a ruch odbywa się na podstawie poleceń dyżurnego ruchu
  2. b) są zastępowane przez tymczasowe sygnały ręczne
  3. c) zaczynają nadawać sygnały inne niż SE i to one stają się podstawą prowadzenia pociągu poprawna
  4. d) nadal nadają sygnał SE, ale maszynista musi jechać z prędkością ograniczoną do 100 km/h
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W przypadku awarii ERTMS/ETCS poziomu 2, semafory i tarcze ostrzegawcze nadają sygnały inne niż SE, a maszynista stosuje się do sygnałów i wskaźników określonych w przepisach o sygnalizacji. Wygaszenie świateł przewidziano tylko przy czynnym systemie.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Które informacje są przekazywane przez urządzenia przytorowe ERTMS/ETCS do urządzeń pokładowych?

  1. a) Tylko informacje o ograniczeniach prędkości stałych, wprowadzonych w rozkładzie jazdy dla danego odcinka linii kolejowej
  2. b) Zezwolenie na jazdę, informacje o końcu zezwolenia oraz inne niezbędne informacje odpowiadające wskaźnikom z przepisów poprawna
  3. c) Informacje o sytuacji na stacjach i peronach, w tym o torze przyjęcia pociągu i przewidywanym czasie postoju handlowego
  4. d) Wyłącznie zezwolenie na jazdę i dopuszczalną prędkość chwilową, bez wskazania punktu stanowiącego koniec zezwolenia
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisami, urządzenia przytorowe ERTMS/ETCS przekazują do pojazdu zezwolenie na jazdę wraz z informacją o punkcie końcowym i dopuszczalnych prędkościach, a także inne niezbędne informacje odpowiadające wskazaniom wskaźników z działu III. Nie są to tylko ograniczenia prędkości, ani informacje o peronach.

Podstawa prawna: § 30a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jaki sygnał oznacza, że pociąg może przejechać obok semafora na odcinku ERTMS/ETCS poziomu 2 z czynnymi urządzeniami, gdy semafory są wygaszone?

  1. a) Sygnał S2 „Jazda”
  2. b) Sygnał SE „Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS” poprawna
  3. c) Brak sygnału - semafor nieoświetlony oznacza stój
  4. d) Sygnał S1 „Stój”
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Na odcinkach z czynnym ERTMS/ETCS poziomu 2, gdzie semafory są wygaszone, pociąg przejeżdża obok semafora na podstawie sygnału SE. Sygnał S1 i S2 dotyczą tradycyjnej sygnalizacji, a nieoświetlony semafor nie jest tu traktowany jako stój.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Które z wymienionych urządzeń jest przeznaczone do samoczynnego zatrzymania pociągu w razie wtargnięcia osoby na tor lub innego zagrożenia?

  1. a) Czuwak aktywny
  2. b) SHP
  3. c) Radiostop poprawna
  4. d) Rejestrator parametrów jazdy
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Radiostop to urządzenie służące do zdalnego zatrzymania pociągu przez naciśnięcie przycisku na pulpicie lub przez pracownika na trasie. Czuwak aktywny i SHP kontrolują czujność maszynisty, a rejestrator rejestruje parametry, ale nie zatrzymuje pociągu.

Podstawa prawna: zasady prowadzenia ruchu kolejowego

Które urządzenie pokładowe pojazdu kolejowego automatycznie wymusza hamowanie, gdy maszynista nie potwierdzi czujności w określonym czasie?

  1. a) Radiostop
  2. b) Prędkościomierz z rejestratorem
  3. c) System ERTMS/ETCS
  4. d) Czuwak aktywny poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Czuwak aktywny to urządzenie kontroli czujności maszynisty, które wymusza reakcję (np. naciśnięcie pedału) w określonym czasie; brak reakcji powoduje samoczynne hamowanie. Radiostop służy do zatrzymania pociągu przez dyżurnego ruchu, ERTMS/ETCS to system kontroli jazdy, a prędkościomierz z rejestratorem rejestruje prędkość, ale nie wymusza hamowania z powodu braku czujności.

Podstawa prawna: rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Co oznacza sygnał SE „Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS” na semaforze na odcinku linii wyposażonym w ERTMS/ETCS poziomu 2?

  1. a) Semafor jest uszkodzony i maszynista powinien zatrzymać pociąg przed nim.
  2. b) Semafor nadaje sygnał zezwalający, ale tylko do następnego semafora.
  3. c) Semafor nie nadaje żadnego innego sygnału, a maszynista prowadzi pociąg wyłącznie na podstawie wskazań pulpitu ERTMS/ETCS. poprawna
  4. d) Semafor nadaje sygnał zezwalający na jazdę z prędkością maksymalną dla danej linii.
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Sygnał SE oznacza, że jazda odbywa się według wskazań ERTMS/ETCS, a nie sygnałów przytorowych. W poziomie 2, gdy semafory są obecne, przy czynnym ERTMS/ETCS semafory nie świecą światłami, a sygnał SE jest wyświetlany, gdy pociąg może jechać. Maszynista kieruje się wskazaniami DMI (pulpitu).

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Które poziomy systemu ERTMS/ETCS są wymienione w przepisach jako dopuszczalne do prowadzenia ruchu pociągów?

  1. a) Poziom 0, poziom 1, poziom 2, poziom 3
  2. b) Poziom 1, poziom 2, poziom 3
  3. c) Poziom 0, poziom STM/NTC, poziom 1 LS, poziom 1, poziom 2 poprawna
  4. d) Poziom STM, poziom 1, poziom 2, poziom 3
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji wymienia w § 11a ust. 4 poziomy: 0, STM/NTC, 1 LS, 1 i 2. Poziom 3 nie jest uwzględniony w polskich przepisach.

Podstawa prawna: § 11a ust. 4 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jakie informacje urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 1 lub 2 przekazują do urządzeń pokładowych?

  1. a) Zezwolenie na jazdę, w tym koniec zezwolenia i dopuszczalne prędkości, oraz inne niezbędne informacje odpowiadające sygnałom i wskaźnikom. poprawna
  2. b) Informacje o awariach infrastruktury i o przeszkodach na torze, zgłaszanych przez dyżurnego ruchu do Centrum Sterowania Radiowego danego odcinka.
  3. c) Informacje o najbliższym semaforze i jego wskazaniu, powtarzane na wyświetlaczu do chwili minięcia tego sygnalizatora przez czoło pociągu.
  4. d) Tylko informacje o dopuszczalnej prędkości maksymalnej na danym odcinku, bez wskazania końca zezwolenia na jazdę i bez informacji o ostrzeżeniach doraźnych.
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z § 30a ust. 1 ERTMS/ETCS przekazuje zezwolenie na jazdę (z końcem zezwolenia i prędkościami) oraz inne informacje odpowiadające wskaźnikom z § 112, § 113 i § 113b. Pozostałe odpowiedzi są niepełne lub dotyczą innych systemów.

Podstawa prawna: § 30a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinku linii wyposażonym w ERTMS/ETCS poziomu 2, gdy urządzenia systemu są czynne, semafory przytorowe:

  1. a) Mrugają światłem białym, aby poinformować o gotowości systemu.
  2. b) Są wygaszone, a maszynista prowadzi pociąg według wskazań ERTMS/ETCS. poprawna
  3. c) Świecą światłem czerwonym, aby zapewnić bezpieczeństwo.
  4. d) Świecą światłem zielonym, aby zezwolić na jazdę.
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W poziomie 2 z sygnalizatorami przytorowymi, przy czynnym ERTMS/ETCS, semafory są wygaszone (brak świateł), a maszynista kieruje się wskazaniami pulpitu. Sygnał SE jest nadawany tylko wtedy, gdy pociąg może jechać, ale i tak jazda odbywa się według ERTMS/ETCS.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Który system zapewnia łączność głosową między pracownikami prowadzącymi ruch kolejowy a obsługą pociągów?

  1. a) ETCS
  2. b) SHP
  3. c) Radiostop
  4. d) ERTMS/GSM-R poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: ERTMS/GSM-R to cyfrowy system łączności radiowej dla kolei, zapewniający łączność głosową i przesyłanie danych. SHP i radiostop to urządzenia bezpieczeństwa, a ETCS to system kontroli jazdy.

Podstawa prawna: § 11a ust. 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Przy prowadzeniu pociągu z prędkością powyżej 160 km/h przy jednoosobowej obsłudze trakcyjnej, wymagany jest czynny i sprawnie działający system ERTMS/ETCS. Które poziomy są dopuszczalne?

  1. a) Tylko poziom 2, ponieważ poziom 1 nie zapewnia ciągłego nadzoru nad prędkością pociągu powyżej 160 km/h.
  2. b) Tylko poziom 1, ponieważ poziom 2 dopuszcza się wyłącznie przy dwuosobowej obsłudze trakcyjnej pociągu.
  3. c) Poziom 1 lub poziom 2, pod warunkiem że pociąg i linia są wyposażone w odpowiednie urządzenia. poprawna
  4. d) Poziom 0 lub poziom STM albo NTC, jeżeli pojazd ma sprawny czuwak aktywny i samoczynne hamowanie pociągu.
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z § 21a, dopuszczalne są: poziom 1 na linii z poziomem 1, poziom 2 na linii z poziomem 2, oraz poziom 2 na linii z poziomem 1, jeśli urządzenia pokładowe obsługują poziom 1. Zatem zarówno poziom 1, jak i 2 są dopuszczalne, w określonych kombinacjach.

Podstawa prawna: § 21a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na odcinku wyposażonym w ERTMS/ETCS poziomu 2, gdy pociąg nie ma urządzeń pokładowych ERTMS/ETCS, maszynista prowadzi pociąg na podstawie:

  1. a) Sygnałów przytorowych i wskaźników zgodnie z przepisami działu III. poprawna
  2. b) Wyłącznie rozkładu jazdy.
  3. c) Poleceń dyżurnego ruchu przekazywanych radiowo.
  4. d) Wskazań pulpitu ERTMS/ETCS.
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W przypadku pociągu bez urządzeń pokładowych ERTMS/ETCS na odcinku z sygnalizacją przytorową, semafory nadają normalne sygnały, a maszynista stosuje się do nich. Wskazania pulpitu ERTMS/ETCS są niedostępne, a polecenia radiowe nie zastępują sygnałów.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jakie zadanie spełnia system ERTMS/GSM-R w ruchu kolejowym?

  1. a) Monitoruje stan techniczny pojazdów trakcyjnych i przekazuje informacje do zaplecza technicznego przewoźnika kolejowego.
  2. b) Zastępuje tradycyjne urządzenia sterowania ruchem kolejowym na liniach o prędkości powyżej 160 km/h.
  3. c) Służy wyłącznie do przesyłania danych o położeniu pociągu do centrum sterowania ruchem kolejowym.
  4. d) Zapewnia łączność głosową między prowadzącymi ruch a obsługą pociągów oraz przesyłanie danych do zarządzania ruchem. poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: System ERTMS/GSM-R to cyfrowy system łączności radiowej przeznaczony dla kolei, który zapewnia łączność głosową między pracownikami prowadzącymi ruch a obsługą pociągów oraz umożliwia przesyłanie danych związanych z zarządzaniem ruchem kolejowym.

Podstawa prawna: rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Jakie ograniczenia prędkości można wprowadzać za pomocą balis w systemie ERTMS/ETCS poziomu 1?

  1. a) Tylko stałe ograniczenia prędkości
  2. b) Tylko doraźne ograniczenia prędkości
  3. c) Żadne, ponieważ ograniczenia wprowadza wyłącznie RBC
  4. d) Zarówno stałe, jak i doraźne ograniczenia prędkości poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przepis stanowi, że na odcinkach z ERTMS/ETCS poziomu 1 LS lub poziomu 1 ograniczenia prędkości stałe i doraźne wprowadza się za pomocą odpowiednich balis.

Podstawa prawna: § 30c ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

W systemie ERTMS/ETCS poziomu 2, w przypadku wyposażenia odcinka linii w sygnalizatory przytorowe, przy czynnych urządzeniach ERTMS/ETCS, jaki sygnał nadają semafory?

  1. a) Sygnał SE „Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS”, powtarzany na tarczach ostrzegawczych semaforowych
  2. b) Brak świateł na semaforach, tarczach ostrzegawczych semaforowych i sygnalizatorach powtarzających poprawna
  3. c) Sygnał S5 „Wolna droga”, uzupełniony światłem pomarańczowym na sygnalizatorze powtarzającym przed semaforem
  4. d) Sygnał S1 „Stój”, do czasu odwołania zezwolenia na jazdę przez Centrum Sterowania Radiowego danego odcinka
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, przy czynnych urządzeniach ERTMS/ETCS poziomu 2 na odcinku wyposażonym w sygnalizatory, następuje brak świateł na semaforach, tarczach ostrzegawczych semaforowych i sygnalizatorach powtarzających, a maszynista prowadzi pociąg zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Co oznacza sygnał SE „Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS” w kontekście semafora na odcinku z ERTMS/ETCS poziomu 2?

  1. a) Maszynista prowadzi pociąg wyłącznie na podstawie wskazań pulpitu ERTMS/ETCS, a sygnał semafora nie obowiązuje poprawna
  2. b) Semafor nadaje sygnał zezwalający na jazdę z prędkością maksymalną dla danej linii
  3. c) Semafor jest nieczynny i należy go traktować jak sygnał „Stój”
  4. d) Semafor potwierdza, że urządzenia ERTMS/ETCS są w trybie degradowanym
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Sygnał SE oznacza, że jazda odbywa się zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS, a maszynista prowadzi pociąg na podstawie informacji z pulpitu, nie kierując się sygnałami semafora.

Podstawa prawna: rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Jakie informacje urządzenia przytorowe ERTMS/ETCS poziomu 1 lub 2 przekazują do urządzeń pokładowych, oprócz zezwolenia na jazdę?

  1. a) Informacje o warunkach atmosferycznych na szlaku oraz o sile wiatru bocznego
  2. b) Informacje o stanie technicznym pojazdu trakcyjnego i o zużyciu zestawów kołowych
  3. c) Informacje o punktach stanowiących koniec zezwolenia na jazdę oraz o dopuszczalnych prędkościach poprawna
  4. d) Informacje o numerach rozkładów jazdy obowiązujących na danym odcinku linii kolejowej w bieżącej dobie
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Poza samym zezwoleniem na jazdę urządzenia przytorowe przekazują informacje o punkcie stanowiącym koniec zezwolenia oraz o dopuszczalnych prędkościach jazdy obowiązujących do tego punktu, a także inne niezbędne informacje odpowiadające wskaźnikom określonym w przepisach o sygnalizacji. Dane pogodowe, rozkładowe czy diagnostyczne nie są tą drogą przesyłane.

Podstawa prawna: § 30a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Na odcinku linii kolejowej wyposażonym w ERTMS/ETCS poziomu 2, w przypadku braku sygnalizatorów przytorowych, jak maszynista prowadzi pociąg?

  1. a) Na podstawie poleceń przekazywanych przez dyżurnego ruchu drogą radiową
  2. b) Wyłącznie na podstawie wskazań pulpitu pokładowego systemu ERTMS/ETCS poprawna
  3. c) Na podstawie sygnałów nadawanych przez poprzedzające pociągi
  4. d) Na podstawie sygnałów nadawanych przez tarcze ostrzegawcze i semafory
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W przypadku braku semaforów, tarcz ostrzegawczych semaforowych i sygnalizatorów powtarzających na odcinku z ERTMS/ETCS poziomu 2, maszynista prowadzi pociąg wyłącznie w oparciu o wskazania pulpitu pokładowego systemu ERTMS/ETCS.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Na odcinku linii kolejowej wyposażonym w urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 2, na którym nie ma semaforów, maszynista prowadzi pociąg w oparciu o:

  1. a) wskazania pulpitu pokładowego systemu ERTMS/ETCS poprawna
  2. b) sygnały nadawane przez semafory świetlne
  3. c) wskazania tarcz ostrzegawczych semaforowych
  4. d) polecenia wydawane przez dyżurnego ruchu
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przepis dopuszcza na odcinkach z systemem ERTMS/ETCS poziomu 2 brak semaforów, tarcz ostrzegawczych i sygnalizatorów powtarzających, wtedy maszynista prowadzi pociąg wyłącznie na podstawie wskazań pulpitu pokładowego systemu ERTMS/ETCS.

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Które urządzenia przekazują do urządzeń pokładowych systemu ERTMS/ETCS zezwolenie na jazdę wraz z informacją o punkcie stanowiącym koniec zezwolenia i dopuszczalnych prędkościach?

  1. a) urządzenia samoczynnego hamowania pociągu (SHP)
  2. b) urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 1 lub poziomu 2 poprawna
  3. c) semaforowe tarcze ostrzegawcze
  4. d) centralne urządzenia radiowego sterowania (RBC)
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: To urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 1 lub poziomu 2 przekazują do urządzeń pokładowych zezwolenie na jazdę, w tym informacje o końcu zezwolenia i prędkościach. W przypadku poziomu 2 przekazanie może odbywać się za pośrednictwem RBC, ale to urządzenia przytorowe są źródłem tych informacji.

Podstawa prawna: § 30a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Na odcinku linii kolejowej wyposażonym w urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 2, na którym semafory są wyposażone, ale przy czynnych urządzeniach ERTMS/ETCS nie świecą się światła, maszynista pociągu wyposażonego w urządzenia pokładowe ERTMS/ETCS prowadzi pociąg:

  1. a) zgodnie z poleceniem dyżurnego ruchu wydanym za pomocą radiotelefonu
  2. b) zgodnie ze wskazaniami pulpitu pokładowego systemu ERTMS/ETCS, przejeżdżając obok semafora w oparciu o sygnał SE poprawna
  3. c) zgodnie z sygnałami nadawanymi przez semafory, które w takiej sytuacji nadają sygnał "Stój"
  4. d) z prędkością nie większą niż 20 km/h, zachowując szczególną ostrożność
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przy czynnych urządzeniach ERTMS/ETCS semafory nie nadają sygnałów, a maszynista prowadzi pociąg zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS. Pociąg przejeżdża obok semafora w oparciu o sygnał SE "Jazda zgodnie ze wskazaniami systemu ERTMS/ETCS".

Podstawa prawna: § 30aa ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Które z wymienionych urządzeń zalicza się do systemu ERTMS?

  1. a) system SHP oraz czuwak aktywny
  2. b) system ERTMS/ETCS oraz system ERTMS/GSM-R poprawna
  3. c) radiostop oraz prędkościomierz
  4. d) system ERTMS/ETCS oraz system SHP
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: ERTMS obejmuje dwa elementy: system ERTMS/ETCS (kontroli jazdy pociągu) oraz system ERTMS/GSM-R (łączności radiowej). SHP, czuwak aktywny i radiostop to inne urządzenia, nie wchodzące w skład ERTMS.

Podstawa prawna: § 11a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Na odcinku linii kolejowej wyposażonym w urządzenia przytorowe systemu ERTMS/ETCS poziomu 2, ograniczenia prędkości stałe i doraźne wprowadza się:

  1. a) wyłącznie za pomocą semaforów świetlnych ustawionych przy torze, ponieważ balisy służą tylko do określania położenia pociągu
  2. b) przez polecenie pisemne wydawane maszyniście przez dyżurnego ruchu przed wjazdem na odcinek wyposażony w ETCS poziomu 2
  3. c) wyłącznie za pomocą balis przełączalnych, ponieważ RBC przekazuje jedynie zezwolenia na jazdę bez danych o prędkości
  4. d) przez RBC lub urządzenia srk zintegrowane z ERTMS/ETCS, a gdy nie ma takiej możliwości - za pomocą balis poprawna
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W systemie ERTMS/ETCS poziomu 2 ograniczenia prędkości stałe i doraźne wprowadza się przez Centrum Sterowania Radiowego (RBC) albo przez urządzenia sterowania ruchem kolejowym bezpośrednio zintegrowane z systemem, a dopiero gdy nie ma takiej możliwości - za pomocą odpowiednich balis. Semafory i polecenia pisemne nie są sposobem wprowadzania ograniczeń do systemu, a RBC przekazuje pociągowi także dopuszczalne prędkości.

Podstawa prawna: § 30c ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Który poziom systemu ERTMS/ETCS umożliwia prowadzenie pociągu z prędkością przekraczającą 160 km/h przy jednoosobowej obsłudze trakcyjnej, jeżeli pociąg jest wyposażony w urządzenia pokładowe tego systemu?

  1. a) wyłącznie poziom 1, na odcinkach wyposażonych w urządzenia przytorowe poziomu 1
  2. b) wyłącznie poziom 2, na odcinkach wyposażonych w urządzenia przytorowe poziomu 2
  3. c) poziom 1 lub poziom 2, pod warunkiem że odcinek linii jest wyposażony w odpowiednie urządzenia przytorowe poprawna
  4. d) poziom STM lub NTC
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przepis dopuszcza prowadzenie pociągu z prędkością powyżej 160 km/h przy jednoosobowej obsłudze pod pełnym nadzorem ERTMS/ETCS, gdy pociąg ma urządzenia pokładowe poziomu 1 lub 2 i porusza się po odcinku z odpowiednimi urządzeniami przytorowymi. Poziomy STM/NTC nie są tu wymienione.

Podstawa prawna: § 21a rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Który system jest cyfrowym, naziemnym systemem łączności radiowej przeznaczonym dla kolei, zapewniającym łączność głosową oraz umożliwiającym przesyłanie danych związanych z zarządzaniem ruchem kolejowym?

  1. a) System radiostop
  2. b) System ERTMS/GSM-R poprawna
  3. c) System ERTMS/ETCS
  4. d) System SHP
Kolejusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z definicją zawartą w rozporządzeniu, system ERTMS/GSM-R jest cyfrowym, naziemnym systemem łączności radiowej dla kolei, zapewniającym łączność głosową i przesyłanie danych. System ERTMS/ETCS to system kontroli jazdy pociągu, a SHP i radiostop to urządzenia bezpieczeństwa, nie systemy łączności.

Podstawa prawna: § 11a ust. 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Wróć do spisu dziedzin albo przejdź do testów z tej dziedziny.