Urządzenia sterowania ruchem i blokady

Systemy zabezpieczenia ruchu kolejowego: nastawnice mechaniczne, przekaźnikowe i komputerowe, blokady liniowe i stacyjne, samoczynna blokada liniowa, przebiegi i ich utwierdzanie, urządzenia na przejazdach kolejowo-drogowych oraz kontrola niezajętości toru.

Blok 3 oficjalnego zakresu egzaminu, zagadnienia . W tej dziedzinie mamy 70 pytań.

Kiedy po przejeździe pociągu można obsłużyć urządzenie biorące udział w przebiegu?

a) Gdy pociąg minął semafor wjazdowy i zatrzymał się na torze odjazdowym, niezależnie od położenia końca składu względem przebiegowego miejsca końca pociągu na tym torze.
b) Gdy pociąg minął przebiegowe miejsce końca pociągu albo urządzenie zwolniło się samoczynnie, poza rozwiązaniami z sekcyjnym rozwiązaniem drogi przebiegu. poprawna
c) Po upływie 5 minut od chwili zatrzymania się pociągu na posterunku, jeżeli regulamin techniczny nie przewiduje dłuższego czasu zwolnienia.
d) Po otrzymaniu telefonicznego potwierdzenia od sąsiedniego posterunku, że pociąg wjechał na szlak w całości i z sygnałem końca pociągu.

Dlaczego tak: Przepis wyraźnie wskazuje, że urządzenie można obsłużyć dopiero po minięciu przez pociąg przebiegowego miejsca końca pociągu lub po samoczynnym zwolnieniu urządzenia, chyba że stosuje się sekcyjne rozwiązanie drogi przebiegu.

Podstawa prawna: § 35 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jakie czynności należy wykonać w celu zamknięcia toru stacyjnego?

a) Wyłączyć zasilanie sieci trakcyjnej nad danym torem, ustawić na jego początku kozioł oporowy i odnotować to w dzienniku oględzin, bez zawiadamiania pozostałych pracowników.
b) Dokonać wpisu w dokumentacji techniczno-ruchowej posterunku i powiadomić dyżurnego ruchu sąsiedniej stacji, co jest jedyną czynnością wymaganą do uznania toru za zamknięty.
c) Wystawić na torze przenośną tarczę zatrzymania i poinformować maszynistów drogą radiową, przy czym zwrotnic prowadzących na ten tor nie wolno wtedy przestawiać ani zamykać.
d) Zawiadomić zainteresowanych pracowników, osygnalizować tor, zwarć oba tory szyn, przestawić zwrotnice i wprowadzić informację do urządzeń zdalnego prowadzenia ruchu. poprawna

Dlaczego tak: Zamknięcie toru stacyjnego wymaga wykonania wszystkich czynności wymienionych w przepisie: zawiadomienia zainteresowanych pracowników, osygnalizowania toru, zwarcia toków szyn, przestawienia zwrotnic oraz wprowadzenia informacji do urządzeń zdalnego prowadzenia ruchu.

Podstawa prawna: § 45 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Co oznacza zablokowanie przez nastawniczego bloku otrzymania nakazu na stacji z prawidłowo działającą blokadą stacyjną?

a) Potwierdzenie przybycia pociągu na stację.
b) Zgłoszenie dyżurnemu ruchu gotowości drogi przebiegu.
c) Zgłoszenie dyżurnemu ruchu niezajętości toru szlakowego.
d) Zgłoszenie dyżurnemu ruchu wjazdu lub wyjazdu pociągu. poprawna

Dlaczego tak: Przepis stanowi, że zablokowanie bloku otrzymania nakazu przez nastawniczego oznacza zgłoszenie dyżurnemu ruchu wjazdu lub wyjazdu pociągu.

Podstawa prawna: § 35 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy maszynista ma obowiązek podać sygnał Rp 1 „Baczność” przed przejazdem kolejowo-drogowym?

a) Gdy na przejeździe znajdują się pojazdy drogowe.
b) Gdy przejazd znajduje się na szlaku i jest widoczny z odległości co najmniej 500 m.
c) Gdy tarcza ostrzegawcza przejazdowa nadaje sygnał Osp 1 lub pozostaje ciemna do czasu minięcia jej przez czoło pociągu. poprawna
d) Gdy przejazd jest wyposażony w rogatki i są one zamknięte.

Dlaczego tak: Przepis nakazuje podanie sygnału Rp 1 przed przejazdem, gdy tarcza ostrzegawcza przejazdowa nadaje sygnał Osp 1 lub gdy pozostaje ciemna do czasu minięcia jej przez czoło pociągu.

Podstawa prawna: § 96 ust. 2 pkt 5c rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Na czym polega obowiązek obserwacji okręgu nastawczego i przejeżdżającego pociągu przez pracownika posterunku?

a) Pracownik powinien obserwować pociąg przez lornetkę z nastawni, bez wychodzenia na zewnątrz budynku.
b) Pracownik powinien obserwować pociąg do czasu, aż jego czoło minie ostatni rozjazd w danym okręgu nastawczym.
c) Pracownik powinien obserwować pociąg tylko do momentu minięcia przez jego czoło semafora wjazdowego danej stacji węzłowej.
d) Pracownik powinien obserwować pociąg aż do całkowitego wjazdu, wyjazdu lub przejazdu i reagować na nieprawidłowości. poprawna

Dlaczego tak: Przepis nakazuje obserwację okręgu nastawczego i pociągu aż do całkowitego wjazdu, wyjazdu lub przejazdu, a w razie stwierdzenia nieprawidłowości nakazuje zatrzymanie pociągu lub podjęcie innych działań. Obserwacji nie wolno przerwać po minięciu semafora czy ostatniego rozjazdu.

Podstawa prawna: § 34 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy dyżurny ruchu może zarządzić rozwiązanie drogi przebiegu po zmianie sygnału zezwalającego na sygnał „Stój”?

a) Po otrzymaniu od maszynisty potwierdzenia drogą radiową, że pociąg zatrzymał się przed semaforem wjazdowym
b) Po upływie 3 minut od zmiany sygnału na semaforze, niezależnie od położenia czoła pociągu
c) Natychmiast po zmianie sygnału na semaforze, bez względu na położenie i prędkość pociągu
d) Po zatrzymaniu się pociągu przed semaforem, chyba że wcześniejsze rozwiązanie zapobiega wypadkowi poprawna

Dlaczego tak: Po zmianie sygnału zezwalającego na sygnał „Stój” drogę przebiegu rozwiązuje się dopiero po zatrzymaniu się pociągu przed semaforem. Wyjątkiem jest sytuacja, w której rozwiązanie drogi przebiegu przed zatrzymaniem pociągu jest konieczne dla zapobieżenia wypadkowi. Przepis nie przewiduje ani limitu czasu, ani wymogu potwierdzenia od maszynisty.

Podstawa prawna: § 36 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jaki jest warunek wykonania manewrów przez przejazd kolejowo-drogowy niechroniony rogatkami?

a) Wymagane jest uzyskanie zgody dróżnika przejazdowego.
b) Manewry mogą odbywać się tylko w ciągu dnia przy dobrej widoczności.
c) Prędkość jazd nie powinna przekraczać 20 km/h, a maszynista powinien podać sygnał dźwiękowy ostrzegawczy. poprawna
d) Prędkość jazd nie powinna przekraczać 10 km/h, a manewrowy powinien znajdować się na pierwszym pojeździe.

Dlaczego tak: Przepis określa warunki manewrów przez przejazd bez rogatek: prędkość do 20 km/h, podanie sygnału dźwiękowego, a przy pchaniu taboru manewrowy musi znajdować się na pierwszym pojeździe.

Podstawa prawna: § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Co należy zrobić, gdy nie można nastawić sygnału „Stój” na semaforze?

a) Należy natychmiast zamknąć tor stacyjny i wezwać pogotowie techniczne, wstrzymując ruch wszystkich pociągów do czasu usunięcia usterki.
b) Należy poinformować maszynistów przez radio i zezwolić na jazdę z prędkością do 20 km/h, bez wydawania rozkazów pisemnych.
c) Należy zgłosić nieprawidłowość, powiadomić maszynistów, ustawić tarcze zatrzymania i wprowadzić telefoniczne zapowiadanie pociągów. poprawna
d) Należy przestawić wszystkie zwrotnice na tor boczny i unieruchomić je zamknięciami pomocniczymi do czasu naprawy semafora.

Dlaczego tak: Przepis szczegółowo określa postępowanie przy braku możliwości nastawienia sygnału „Stój” na semaforze: zgłoszenie nieprawidłowości, powiadomienie maszynistów, ustawienie tarcz zatrzymania, wprowadzenie telefonicznego zapowiadania pociągów oraz wydawanie rozkazów pisemnych. Samo zamknięcie toru, obniżenie prędkości czy przestawienie zwrotnic nie zastępuje tej procedury.

Podstawa prawna: § 36 ust. 4 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy na stacji z prawidłowo działającą blokadą stacyjną zablokowanie przez nastawniczego bloku otrzymania nakazu oznacza zgłoszenie dyżurnemu ruchu wjazdu lub wyjazdu pociągu?

a) Po obsłużeniu przez nastawniczego elementu sterującego sygnałem zezwalającym na semaforze wjazdowym lub wyjazdowym. poprawna
b) Po otrzymaniu przez nastawniczego potwierdzenia od drużyny pociągowej o przybyciu pociągu na posterunek.
c) Z chwilą, gdy pociąg minął semafor wjazdowy lub wyjazdowy i wjechał na tor stacyjny.
d) Po stwierdzeniu przez nastawniczego, że pociąg zatrzymał się na torze stacyjnym przed semaforem wyjazdowym.

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, na stacjach z prawidłowo działającą blokadą stacyjną zablokowanie przez nastawniczego bloku otrzymania nakazu oznacza zgłoszenie dyżurnemu ruchu wjazdu lub wyjazdu pociągu, co następuje po obsłużeniu elementu sterującego, czyli po nastawieniu sygnału zezwalającego.

Podstawa prawna: § 35 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Jakie czynności należy wykonać przy zamykaniu toru stacyjnego nienadającego się do ruchu, jeżeli tor ten jest izolowany?

a) Należy wprowadzić informację o zamknięciu toru do urządzeń zdalnego prowadzenia ruchu oraz przekazać ją na pulpit pokładowy ERTMS/ETCS.
b) Należy ustawić prowizoryczny kozioł oporowy na początku zamkniętej części toru i odpowiednio go osygnalizować.
c) Należy przestawić zwrotnice prowadzące na zamknięty tor w kierunku innego toru i unieruchomić je zamknięciami pomocniczymi, a także zwarć oba tory szyn. poprawna
d) Należy tylko zawiadomić zainteresowanych pracowników i osygnalizować tor.

Dlaczego tak: Zamknięcie toru stacyjnego wymaga wykonania kilku czynności, w tym zwarcia obu toków szyn, jeżeli tor jest izolowany. Pozostałe warianty opisują tylko część czynności lub dotyczą innych sytuacji, np. użytkowania części toru.

Podstawa prawna: § 45 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Kiedy po zmianie na semaforze sygnału zezwalającego na sygnał „Stój” dyżurny ruchu może zarządzić rozwiązanie drogi przebiegu przed zatrzymaniem się pociągu przed tym semaforem?

a) Gdy nastawniczy potwierdził, że pociąg zatrzymał się przed semaforem.
b) Gdy pociąg minął semafor wjazdowy i znajduje się na torze stacyjnym.
c) Gdy jest to konieczne w celu zapobieżenia wypadkowi. poprawna
d) Gdy pociąg zwolnił do prędkości mniejszej niż 20 km/h.

Dlaczego tak: Przepis dopuszcza rozwiązanie drogi przebiegu przed zatrzymaniem się pociągu przed semaforem tylko w celu zapobieżenia wypadkowi. W pozostałych przypadkach rozwiązanie drogi przebiegu może nastąpić dopiero po zatrzymaniu pociągu.

Podstawa prawna: § 36 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Co oznacza, że po przejeździe pociągu urządzenie biorące udział w przebiegu można obsłużyć dopiero wówczas, gdy pociąg minął przebiegowe miejsce końca pociągu?

a) Oznacza, że obsługa urządzenia jest możliwa po minięciu przez pociąg miejsca przebiegowego, chyba że zastosowano sekcyjne rozwiązanie drogi przebiegu. poprawna
b) Oznacza, że obsługa urządzenia jest możliwa po stwierdzeniu przez dyżurnego ruchu, że pociąg zatrzymał się na torze stacyjnym.
c) Oznacza, że urządzenie może być obsłużone po minięciu przez pociąg sygnałowego miejsca końca pociągu.
d) Oznacza, że urządzenie może być obsłużone po otrzymaniu zgłoszenia od drużyny pociągowej o przybyciu pociągu.

Dlaczego tak: Z przepisu wynika, że po każdym przejeździe pociągu urządzenie można obsłużyć dopiero po minięciu przebiegowego miejsca końca pociągu lub po samoczynnym zwolnieniu urządzenia, z wyjątkiem sekcyjnego rozwiązania drogi przebiegu. Pozostałe odpowiedzi są niepełne lub błędne.

Podstawa prawna: § 35 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Jakie warunki muszą być spełnione, aby manewry przez przejazd kolejowo-drogowy lub przejście niechronione rogatkami mogły się odbywać?

a) Prędkość jazd nie powinna przekraczać 30 km/h, a manewrowy powinien znajdować się przy pierwszym pojeździe.
b) Przejazd powinien być oświetlony, a manewry mogą odbywać się tylko w dzień.
c) Manewry mogą odbywać się tylko po uprzednim uzyskaniu zgody dróżnika przejazdowego.
d) Prędkość jazd nie powinna przekraczać 20 km/h, a maszynista powinien podać dźwiękowy sygnał ostrzegawczy. poprawna

Dlaczego tak: Przepis stanowi, że manewry przez przejazd lub przejście niechronione rogatkami mogą odbywać się przy prędkości nieprzekraczającej 20 km/h oraz po podaniu dźwiękowego sygnału ostrzegawczego. Dodatkowo przy pchaniu taboru manewrowy musi znajdować się na pierwszym pojeździe lub go poprzedzać.

Podstawa prawna: § 10 ust. 4 pkt 1 i 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Kiedy można ponownie obsłużyć urządzenie biorące udział w przebiegu po przejeździe pociągu, jeżeli zastosowano sekcyjne rozwiązanie drogi przebiegu?

a) Po minięciu przez pociąg przebiegowego miejsca końca pociągu.
b) Po zwolnieniu przez pociąg danej sekcji drogi przebiegu. poprawna
c) Po otrzymaniu zgłoszenia od drużyny pociągowej o przybyciu pociągu.
d) Po minięciu przez pociąg sygnałowego miejsca końca pociągu.

Dlaczego tak: Przepis dopuszcza wyjątek od zasady, że urządzenie można obsłużyć po minięciu przebiegowego miejsca końca pociągu - w przypadku sekcyjnego rozwiązania drogi przebiegu urządzenie może być obsłużone po zwolnieniu danej sekcji, co umożliwia wcześniejsze przygotowanie kolejnych przebiegów.

Podstawa prawna: § 35 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Jakie czynności należy wykonać, gdy nie można nastawić sygnału „Stój” na semaforze wjazdowym lub obsługiwanym semaforze odstępowym, a dyżurny ruchu otrzymał zawiadomienie od przedniego posterunku następczego o tym uszkodzeniu?

a) Należy zatrzymać wszystkie pociągi i zawiadomić ich drużyny rozkazem pisemnym o uszkodzeniu semafora oraz o nieważności sygnału zezwalającego na tym semaforze. poprawna
b) Należy ustawić tarczę zatrzymania przed semaforem i wprowadzić telefoniczne zapowiadanie pociągów.
c) Należy wyłączyć sygnał zastępczy za pomocą właściwego elementu sterującego.
d) Należy polecić nastawniczemu ustawienie tarczy ostrzegawczej przed semaforem i obserwować okręg nastawczy.

Dlaczego tak: Przepis nakazuje w takiej sytuacji zatrzymywać wszystkie pociągi i zawiadamiać je rozkazem pisemnym o uszkodzeniu semafora oraz o nieważności sygnału zezwalającego. Inne czynności, jak ustawienie tarcz, są dodatkowe, ale głównym obowiązkiem jest wydanie rozkazu pisemnego.

Podstawa prawna: § 36 ust. 4 pkt 5 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Kto może stwierdzać wjazd lub wyjazd pociągu z sygnałem końca pociągu na wyznaczonych posterunkach ruchu?

a) Zwrotniczy po otrzymaniu radiotelefonicznego potwierdzenia od maszynisty, że pociąg jest w całości i ma prawidłowy sygnał końca.
b) Wyłącznie nastawniczy obsługujący semafor wyjazdowy, po zamknięciu tego semafora za przejeżdżającym pociągiem i wpisie do dziennika.
c) Wyłącznie dyżurny ruchu na podstawie obserwacji okręgu nastawczego prowadzonej z nastawni dysponującej danego posterunku ruchu.
d) Drużyna pociągowa, jeżeli posterunek ruchu i sposób zgłoszenia wskazano w wewnętrznym rozkładzie jazdy i regulaminie technicznym. poprawna

Dlaczego tak: Na wyznaczonych posterunkach ruchu wjazd lub wyjazd pociągu z sygnałem końca pociągu może stwierdzać i zgłaszać drużyna pociągowa, pod warunkiem że posterunek i sposób zgłoszenia wskazano w wewnętrznym rozkładzie jazdy i regulaminie technicznym.

Podstawa prawna: § 35 ust. 5 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Kiedy pracownik posterunku może rozwiązać drogę przebiegu po zmianie sygnału zezwalającego na sygnał „Stój” na semaforze?

a) Dopiero po przybyciu pociągu na następny posterunek ruchu i po otrzymaniu potwierdzenia od dyżurnego tego posterunku.
b) Po minięciu przez pociąg semafora i przejechaniu przez niego co najmniej 200 metrów od miejsca ustawienia tego semafora.
c) Natychmiast po zmianie sygnału na semaforze, niezależnie od tego, czy pociąg zdążył zatrzymać się przed tym semaforem, czy też nie.
d) Po zatrzymaniu się pociągu przed tym semaforem, chyba że rozwiązanie drogi przebiegu jest konieczne w celu zapobieżenia wypadkowi. poprawna

Dlaczego tak: Po nastawieniu sygnału „Stój” rozwiązanie drogi przebiegu jest dozwolone po zatrzymaniu się pociągu przed semaforem. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy trzeba przestawić zwrotnice lub wykolejnice w celu zapobieżenia wypadkowi.

Podstawa prawna: § 36 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Co należy zrobić, gdy nie można nastawić sygnału „Stój” na semaforze wjazdowym lub obsługiwanym semaforze odstępowym?

a) Kontynuować ruch pociągów na podstawie sygnałów zastępczych.
b) Ustawić tarczę zatrzymania przed semaforem i zezwolić na jazdę z prędkością do 20 km/h.
c) Zatrzymywać wszystkie pociągi i zawiadamiać je rozkazem pisemnym o uszkodzeniu semafora i nieważności sygnału zezwalającego. poprawna
d) Przekazać maszynistom informację za pomocą radiowej łączności pociągowej i zezwolić na dalszą jazdę.

Dlaczego tak: W przypadku niemożności nastawienia sygnału „Stój” na semaforze wjazdowym lub odstępowym, dyżurny ruchu powinien zatrzymywać wszystkie pociągi i wydawać rozkazy pisemne o uszkodzeniu semafora i nieważności sygnału zezwalającego.

Podstawa prawna: § 36 ust. 4 pkt 5 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

Jaki warunek musi być spełniony, aby manewry przez przejazd kolejowo-drogowy niechroniony rogatkami były dozwolone?

a) Manewry mogą odbywać się tylko w dzień przy dobrej widoczności.
b) Wszystkie pojazdy drogowe muszą być zatrzymane przez pracownika ochrony przejazdu.
c) Prędkość jazd nie powinna przekraczać 10 km/h, a manewrowy powinien iść przed taborem.
d) Prędkość jazd nie powinna przekraczać 20 km/h, a maszynista powinien podać sygnał dźwiękowy ostrzegawczy. poprawna

Dlaczego tak: Przepis dopuszcza manewry przez przejazd niechroniony rogatkami, jeżeli prędkość nie przekracza 20 km/h, maszynista poda sygnał dźwiękowy, a przy pchaniu taboru manewrowy znajduje się na pierwszym pojeździe lub go poprzedza.

Podstawa prawna: § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji (t.j. Dz.U. 2025 poz. 100)

W przypadku niemożności nastawienia sygnału „Stój” na semaforze, gdy nie można wyłączyć sygnału zastępczego, należy postępować w sposób określony dla:

a) przedwczesnej zmiany sygnału zezwalającego na „Stój”
b) braku możliwości nastawienia sygnału „Stój” na semaforze poprawna
c) uszkodzenia semafora wjazdowego lub odstępowego
d) uszkodzenia semafora wyjazdowego lub drogowskazowego

Dlaczego tak: Przepis stanowi, że w przypadku niemożności wyłączenia sygnału zastępczego należy postępować jak w razie nieprawidłowego działania urządzeń, czyli jak przy niemożności nastawienia sygnału „Stój”.

Podstawa prawna: § 36 ust. 6 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Po przejeździe pociągu urządzenie biorące udział w przebiegu można obsłużyć dopiero wówczas, gdy:

a) pociąg minął semafor wjazdowy
b) pociąg minął przebiegowe miejsce końca pociągu lub nastąpiło samoczynne zwolnienie urządzenia poprawna
c) pociąg zatrzyma się na następnym posterunku
d) dyżurny ruchu otrzyma telefoniczne zgłoszenie od drużyny pociągowej

Dlaczego tak: Przepis wymaga, aby przed obsłużeniem urządzenia pociąg minął przebiegowe miejsce końca pociągu lub urządzenie zwolniło się samoczynnie, z wyjątkiem rozwiązań z sekcyjnym rozwiązaniem drogi przebiegu.

Podstawa prawna: § 35 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jeżeli czoło pociągu minęło semafor i pociąg zatrzymał się tak, że koniec pociągu minął sygnałowe miejsce końca pociągu, lecz nie minął przebiegowego miejsca końca pociągu, to:

a) należy przestawić zwrotnice w drogę przebiegu dla kolejnego pociągu
b) semafor może wskazywać sygnał zezwalający, a drogę przebiegu można rozwiązać
c) semafor powinien wskazywać sygnał „Stój” i nie należy rozwiązywać drogi przebiegu poprawna
d) należy potwierdzić przybycie pociągu i rozwiązać drogę przebiegu

Dlaczego tak: W tej sytuacji pociąg nie minął jeszcze przebiegowego miejsca końca pociągu, więc nie można uznać, że opuścił drogę przebiegu; semafor musi pozostać na sygnale „Stój”.

Podstawa prawna: § 35 ust. 6 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

W przypadku gdy pracownik obsługujący urządzenia sterowania ruchem kolejowym zauważy, że dalsza jazda pociągu grozi niebezpieczeństwem, powinien:

a) natychmiast zmienić sygnał zezwalający na semaforze na sygnał „Stój” lub odwołać zezwolenie na jazdę (MA) w systemie ERTMS/ETCS poprawna
b) zawiadomić maszynistę przez radiotelefon i oczekiwać na potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia, zanim zmieni wskazanie semafora na sygnał „Stój”
c) ustawić tarczę zatrzymania przed semaforem i powiadomić sąsiedni posterunek ruchu o wprowadzonym ograniczeniu prędkości na szlaku
d) rozwiązać drogę przebiegu i przestawić zwrotnice na tor żeberkowy, nie zmieniając wskazania semafora wjazdowego zezwalającego na jazdę

Dlaczego tak: Przepis nakazuje natychmiastowe działanie: zmianę sygnału na „Stój” lub odwołanie zezwolenia MA, aby zapobiec zagrożeniu.

Podstawa prawna: § 36 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jeżeli po zmianie na semaforze sygnału zezwalającego na sygnał „Stój” zajdzie konieczność przestawienia zwrotnic lub wykolejnic wchodzących w drogę przebiegu pociągu, dyżurny ruchu może zarządzić rozwiązanie drogi przebiegu:

a) po telefonicznym uzgodnieniu tej czynności z dyżurnym ruchu sąsiedniego posterunku zapowiadawczego szlaku
b) natychmiast po zmianie sygnału zezwalającego na sygnał „Stój”, bez żadnych dodatkowych warunków
c) po upływie 5 minut od zmiany wskazania semafora, licząc od chwili jego samoczynnego zamknięcia
d) dopiero po zatrzymaniu się pociągu przed tym semaforem, z wyjątkiem przypadku zapobieżenia wypadkowi poprawna

Dlaczego tak: Rozwiązanie drogi przebiegu przed zatrzymaniem pociągu jest dozwolone tylko w celu zapobieżenia wypadkowi; w normalnych warunkach trzeba czekać na zatrzymanie pociągu.

Podstawa prawna: § 36 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Zamknięcie toru stacyjnego nienadającego się do ruchu wymaga:

a) uzyskania zgody Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego oraz wpisania zamknięcia do regulaminu technicznego stacji
b) wyłączenia zasilania sieci trakcyjnej nad tym torem i uziemienia jej przez pracownika drużyny trakcyjnej
c) wyłącznie ustawienia tarczy zatrzymania na obu końcach toru i zgłoszenia tego dyżurnemu ruchu stacji sąsiedniej
d) zawiadomienia pracowników, osygnalizowania toru, zwarcia toków szyn oraz przestawienia zwrotnic poprawna

Dlaczego tak: Przepis wymienia obowiązkowe czynności przy zamykaniu toru stacyjnego: zawiadomienie zainteresowanych pracowników, osygnalizowanie toru, zwarcie obu toków szyn (gdy tor jest wyposażony w obwody izolowane), przestawienie i unieruchomienie zwrotnic prowadzących na ten tor oraz wprowadzenie informacji o zamknięciu do urządzeń zdalnego prowadzenia ruchu. Zgoda Prezesa UTK, wyłączenie sieci trakcyjnej ani samo ustawienie tarczy zatrzymania nie są tu wymagane.

Podstawa prawna: § 45 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Manewry przez przejazd kolejowo-drogowy lub przejście niechronione rogatkami mogą odbywać się tylko przy zachowaniu warunku:

a) konieczności podstawienia dodatkowego pracownika do pilnowania przejazdu
b) manewry mogą odbywać się tylko w dzień
c) prędkość jazd nie powinna przekraczać 10 km/h
d) prędkość jazd nie powinna przekraczać 20 km/h poprawna

Dlaczego tak: Przepis dopuszcza manewry przez przejazd bez rogatek pod warunkiem prędkości nie większej niż 20 km/h, podania sygnału ostrzegawczego i odpowiedniego zabezpieczenia pchanego taboru.

Podstawa prawna: § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jakie czynności należy wykonać przy zamykaniu toru stacyjnego?

a) Zgłosić zamknięcie toru do właściwego miejscowo urzędu gminy oraz do wojewódzkiego inspektoratu transportu drogowego
b) Wyłączyć zasilanie sieci trakcyjnej nad torem, uziemić ją i ustawić tarcze zatrzymania na obu końcach zamykanego toru
c) Wystawić rozkaz pisemny dla wszystkich pociągów przyjeżdżających na stację i poinformować maszynistów o zamknięciu tego toru stacyjnego
d) Zawiadomić zainteresowanych pracowników, osygnalizować tor, zewrzeć oba toki szyn oraz przestawić i unieruchomić zwrotnice poprawna

Dlaczego tak: Zamknięcie toru stacyjnego wymaga zawiadomienia zainteresowanych pracowników, osygnalizowania toru, zwarcia obu toków szyn oraz przestawienia zwrotnic prowadzących na ten tor w kierunku innego toru i unieruchomienia ich zamknięciami pomocniczymi, o ile nie spowoduje to wyłączenia innych przebiegów niesprzecznych.

Podstawa prawna: § 45 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy na stacji bez blokady stacyjnej obowiązuje telefoniczne wydawanie poleceń i zgłaszanie o gotowości drogi przebiegu, wjeździe lub wyjeździe pociągu oraz nastawieniu sygnału „Stój” na semaforze?

a) Zawsze, gdy na stacji nie ma blokady stacyjnej, a także na stacjach z blokadą stacyjną, gdy nie jest ona podstawą prowadzenia ruchu poprawna
b) Wyłącznie w porze nocnej oraz przy mgle, gdy widoczność sygnałów na semaforach jest ograniczona do mniej niż 200 m
c) Tylko w przypadku awarii urządzeń sterowania ruchem kolejowym na stacji, do czasu usunięcia usterki przez pogotowie techniczne zarządcy
d) Tylko wtedy, gdy na stacji nie ma dyżurnego ruchu, a ruchem kieruje nastawniczy posterunku wykonawczego

Dlaczego tak: Telefoniczne wydawanie poleceń i zgłaszanie o gotowości drogi przebiegu, wjeździe lub wyjeździe pociągu oraz nastawieniu sygnału „Stój” obowiązuje zawsze na stacjach bez blokady stacyjnej, a także na stacjach wyposażonych w blokadę, jeżeli nie stanowi ona podstawy prowadzenia ruchu. Nie zależy to od pory doby, widoczności ani od awarii urządzeń.

Podstawa prawna: § 35 ust. 4 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy można uznać, że pociąg minął semafor i zatrzymał się w taki sposób, że nie można rozwiązywać drogi przebiegu?

a) Gdy cały pociąg minął semafor i zatrzymał się za przebiegowym miejscem końca pociągu
b) Gdy czoło pociągu minęło semafor, a koniec pociągu minął sygnałowe miejsce końca pociągu, lecz nie minął przebiegowego miejsca końca pociągu poprawna
c) Gdy czoło pociągu zatrzymało się przed semaforem, a koniec pociągu znajduje się za sygnałowym miejscem końca pociągu
d) Gdy pociąg zatrzymał się z powodu awarii, a maszynista zgłosił to dyżurnemu ruchu

Dlaczego tak: Przepis wskazuje, że jeśli czoło minęło semafor, a koniec pociągu minął sygnałowe miejsce końca pociągu, ale nie minął przebiegowego, semafor powinien wskazywać „Stój” i nie należy rozwiązywać drogi przebiegu.

Podstawa prawna: § 35 ust. 6 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy należy podać sygnał Rp 1 „Baczność” po minięciu wskaźnika W 6, W 6b lub W 7?

a) Tylko wtedy, gdy przejazd jest strzeżony rogatkami.
b) Tylko wtedy, gdy tarcza ostrzegawcza przejazdowa jest ciemna.
c) Tylko wtedy, gdy na przejeździe kolejowo-drogowym znajdują się pojazdy.
d) Zawsze po minięciu tych wskaźników. poprawna

Dlaczego tak: Przepis nakazuje podanie sygnału Rp 1 po minięciu wskaźników W 6, W 6b lub W 7, bez dodatkowych warunków. Pozostałe odpowiedzi wprowadzają nieistniejące ograniczenia.

Podstawa prawna: § 96 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

W jakich przypadkach maszynista ma obowiązek podać sygnał Rp 1 „Baczność” przed przejazdem kolejowo-drogowym?

a) Tylko wtedy, gdy przejazd jest wyposażony w rogatki zamykane zdalnie przez dyżurnego ruchu sąsiedniej stacji.
b) Tylko wtedy, gdy na przejeździe lub w jego bezpośredniej bliskości znajdują się pojazdy drogowe albo osoby przechodzące przez tory.
c) Gdy tarcza ostrzegawcza przejazdowa nadaje sygnał Osp 1 lub pozostaje ciemna do czasu minięcia jej przez czoło pociągu. poprawna
d) Tylko wtedy, gdy przejazd jest niechroniony, a warunki widoczności są ograniczone przez zabudowę lub roślinność.

Dlaczego tak: Przepis wymaga podania sygnału Rp 1 przed przejazdem wtedy, gdy tarcza ostrzegawcza przejazdowa nadaje sygnał Osp 1 albo pozostaje ciemna do czasu minięcia jej przez czoło pociągu. Rodzaj zabezpieczenia przejazdu ani obecność pojazdów drogowych nie są tu przesłanką.

Podstawa prawna: § 96 ust. 2 pkt 5c rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy można rozwiązać drogę przebiegu po zmianie sygnału zezwalającego na sygnał „Stój” na semaforze?

a) Natychmiast po zmianie sygnału na „Stój”, bez względu na położenie pociągu.
b) Po zatrzymaniu się pociągu przed semaforem, chyba że rozwiązanie jest konieczne w celu zapobieżenia wypadkowi. poprawna
c) Po minięciu przez pociąg semafora i zatrzymaniu się za nim.
d) Po upływie 5 minut od zmiany sygnału.

Dlaczego tak: Przepis dopuszcza rozwiązanie drogi przebiegu dopiero po zatrzymaniu pociągu przed semaforem, z wyjątkiem sytuacji, gdy jest to konieczne dla zapobieżenia wypadkowi. Inne momenty są nieprawidłowe.

Podstawa prawna: § 36 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy można rozpocząć manewry na torach głównych?

a) Po otrzymaniu zezwolenia od kierownika pociągu, jeśli manewry są wykonywane pojazdem trakcyjnym.
b) Po otrzymaniu zezwolenia od nastawniczego, pod warunkiem że nie ma pociągów na stacji.
c) Po otrzymaniu zezwolenia od dyżurnego ruchu, a przerwanie manewrów musi nastąpić na każde żądanie pracowników nastawni. poprawna
d) Po otrzymaniu zezwolenia od dyżurnego ruchu tylko w nocy, gdy ruch pociągów jest mniejszy.

Dlaczego tak: Manewry na torach głównych wymagają zezwolenia dyżurnego ruchu i muszą być przerwane na żądanie pracowników nastawni. Pozostałe odpowiedzi wskazują nieprawidłowe osoby lub warunki.

Podstawa prawna: § 10 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy należy podać sygnał Rp 1 „Baczność” w związku z przejazdem kolejowo-drogowym?

a) Przed przejazdem kolejowo-drogowym lub przejściem, gdy tarcza ostrzegawcza przejazdowa nadaje sygnał Osp 1 albo pozostaje ciemna do czasu minięcia jej przez czoło pociągu. poprawna
b) Wyłącznie w razie zauważenia zagrożenia na przejeździe, ponieważ sama ciemna tarcza ostrzegawcza przejazdowa nie nakłada na maszynistę obowiązku podania sygnału Rp 1 „Baczność”.
c) Przed każdym przejazdem, jeżeli pociąg jedzie z prędkością większą niż 100 km/h, a przy prędkościach mniejszych tylko na żądanie dróżnika przejazdowego obsługującego rogatki.
d) Tylko po minięciu wskaźnika W 6a, niezależnie od sygnału nadawanego przez tarczę ostrzegawczą przejazdową odnoszącą się do danego przejazdu.

Dlaczego tak: Przepis nakazuje podanie sygnału Rp 1 przed przejazdem, gdy tarcza ostrzegawcza przejazdowa nadaje sygnał Osp 1 lub pozostaje ciemna do czasu minięcia jej przez czoło pociągu. Pozostałe odpowiedzi nie odzwierciedlają tego obowiązku.

Podstawa prawna: § 96 ust. 2 pkt 5c rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Co należy zrobić, gdy sygnał zastępczy nie wyłączy się samoczynnie we właściwym czasie?

a) Zawiadomić wszystkich maszynistów na szlaku o konieczności zatrzymania się przed semaforem i wydać im rozkazy pisemne.
b) Pozostawić sygnał zastępczy wyświetlony i poinformować maszynistę, że może jechać dalej na ten sygnał.
c) Wyłączyć go właściwym elementem sterującym, a gdy to niemożliwe, postępować jak przy nienastawieniu sygnału „Stój”. poprawna
d) Natychmiast zmienić sygnał zastępczy na sygnał „Stój” i wezwać serwis urządzeń sterowania ruchem.

Dlaczego tak: Przepis nakazuje ręczne wyłączenie sygnału zastępczego, a gdy to niemożliwe, zastosowanie procedur jak dla nienastawienia sygnału „Stój”. Pozostałe odpowiedzi nie są przewidziane w przepisach.

Podstawa prawna: § 36 ust. 6 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy można uznać, że semafor powinien wskazywać sygnał „Stój” i nie należy rozwiązywać drogi przebiegu?

a) Gdy czoło pociągu minęło semafor, a koniec pociągu minął sygnałowe miejsce końca pociągu, lecz nie minął przebiegowego miejsca końca pociągu. poprawna
b) Gdy pociąg wjechał na tor stacyjny i stoi na nim dłużej niż 10 minut, zajmując nastawioną drogę przebiegu.
c) Gdy pociąg zatrzymał się przed semaforem wjazdowym, a dyżurny ruchu nie otrzymał od maszynisty zgłoszenia o jego przybyciu na stację kolejową.
d) Gdy koniec pociągu minął przebiegowe miejsce końca pociągu, ale czoło pociągu nie minęło jeszcze semafora wyjazdowego.

Dlaczego tak: Przepis dokładnie określa sytuację: czoło minęło semafor, koniec pociągu minął sygnałowe miejsce, ale nie minął przebiegowego miejsca końca pociągu. Wtedy semafor ma wskazywać „Stój” i nie rozwiązuje się drogi przebiegu.

Podstawa prawna: § 35 ust. 6 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Jakie są warunki wykonywania manewrów przez przejazd kolejowo-drogowy lub przejście, jeśli nie są one chronione rogatkami?

a) Prędkość do 20 km/h, dźwiękowy sygnał ostrzegawczy, a przy pchaniu taboru manewrowy na pierwszym pojeździe lub przed nim. poprawna
b) Manewry mogą odbywać się z prędkością do 40 km/h, a maszynista powinien używać wyłącznie sygnału świetlnego reflektorów czołowych.
c) Manewry są dozwolone tylko po uprzednim zamknięciu przejazdu przez dróżnika przejazdowego wezwanego przez dyżurnego ruchu stacji.
d) Manewry są dozwolone tylko przy całkowitym zatrzymaniu ruchu drogowego przez Policję na czas trwania jazd manewrowych przez przejazd.

Dlaczego tak: Przepis określa trzy warunki: prędkość jazd nie wyższa niż 20 km/h, podanie przez maszynistę dźwiękowego sygnału ostrzegawczego oraz, w razie pchania taboru, obecność manewrowego na pierwszym pojeździe lub przed nim wraz z podawaniem odpowiednich sygnałów. Ani prędkość 40 km/h, ani udział dróżnika czy Policji nie są tu wymagane.

Podstawa prawna: § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Kiedy sygnał Rp 1 „Baczność” należy podać przed przejazdem kolejowo-drogowym lub przejściem?

a) Wyłącznie wtedy, gdy na przejeździe znajduje się pojazd drogowy lub grupa osób przechodzących przez tory
b) Gdy tarcza ostrzegawcza przejazdowa nadaje sygnał Osp 1 albo pozostaje ciemna do czasu jej minięcia poprawna
c) Tylko wtedy, gdy przejazd jest wyposażony w rogatki i są one zamknięte przed nadjeżdżającym pociągiem
d) Gdy przejazd jest oznaczony znakiem drogowym w postaci krzyża świętego Andrzeja, niezależnie od sygnalizacji

Dlaczego tak: Sygnał Rp 1 „Baczność” przed przejazdem kolejowo-drogowym lub przejściem podaje się wtedy, gdy tarcza ostrzegawcza przejazdowa nadaje sygnał Osp 1 albo pozostaje ciemna, aż do jej minięcia przez czoło pociągu. Obecność pojazdu na przejeździe, rodzaj zabezpieczenia przejazdu ani oznakowanie drogowe nie są w tym przepisie podstawą podania sygnału.

Podstawa prawna: § 96 ust. 2 pkt 5c rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Co powinien zrobić pracownik posterunku po przygotowaniu drogi przebiegu pociągu, zgodnie z regulaminem technicznym?

a) Obserwować okręg nastawczy oraz przejeżdżający pociąg aż do całkowitego jego wjazdu, wyjazdu lub przejazdu. poprawna
b) Udać się na peron w celu spotkania pociągu i sprawdzenia sygnału końca pociągu na ostatnim wagonie.
c) Poinformować drużynę pociągową drogą radiową o gotowości drogi przebiegu oraz o numerze toru wjazdowego.
d) Zamknąć przejazd kolejowo-drogowy na czas przejazdu pociągu i pozostać przy urządzeniach przejazdowych aż do jego minięcia.

Dlaczego tak: Przepis nakłada obowiązek obserwacji okręgu nastawczego i przejeżdżającego pociągu aż do zakończenia jego wjazdu, wyjazdu lub przejazdu. Pozostałe czynności nie są w tym momencie wymagane.

Podstawa prawna: § 34 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

W jakim przypadku dyżurny ruchu może zarządzić rozwiązanie drogi przebiegu przed zatrzymaniem się pociągu przed semaforem?

a) Gdy pociąg zatrzyma się przed semaforem.
b) W celu zapobieżenia wypadkowi. poprawna
c) Po minięciu przez pociąg semafora.
d) Po otrzymaniu zgłoszenia od nastawniczego.

Dlaczego tak: Przepis dopuszcza rozwiązanie drogi przebiegu przed zatrzymaniem pociągu, ale tylko w celu zapobieżenia wypadkowi. Pozostałe sytuacje nie uzasadniają takiego działania.

Podstawa prawna: § 36 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji

Wróć do spisu dziedzin albo przejdź do testów z tej dziedziny.